Siemens CYCLE83 Derin Delik Delme Çevrimi Programlama Kılavuzu

Giriş

Derin delik delme işlemlerinde, 3×D (çapın üç katı) derinliği aşıldığında kesme sıvısının matkap ucuna ulaşamaması ve sarmal talaşların helisel kanallarda sıkışması, karbür matkabın büyük bir gürültüyle kırılmasına neden olur. Bu durum sadece kesici takımın parçalanmasıyla kalmaz; kırılan karbür ucun iş parçası içine saplanmasıyla havacılık veya otomotiv gibi yüksek değerli yarı mamullerin anında hurdaya (scrap) çıkmasına ve spindle milinin kilitlenerek saatler sürecek plansız duruş sürelerine (downtime) yol açar. SINUMERIK kontrollerinde bu felaketi önlemenin en güvenli yolu, gagalayarak derin delik delmeyi otomatikleştiren Siemens CYCLE83 cycle'ının doğru parametrelerle devreye alınmasıdır.

CYCLE83, her kademeli dalışta talaş kırma (chip breaking) veya tam talaş tahliyesi (swarf removal) yöntemlerini otomatik olarak uygulayarak iş miline binen tork yükünü sabit tutar. CNC programcısının delme derinliğine göre emniyet mesafelerini ve gagalama parametrelerini hassas şekilde ayarlaması, seri üretimde takım ömrünü uzatırken parça başı maliyetleri radikal düzeyde düşürür. Bu kılavuzda, SINUMERIK 840D sl, 828D ve 808D kontrol ünitelerinde CYCLE83 cycle'ını sıfır hata ile çalıştırmak ve donanımsal alarmları önlemek için kritik parametrik yapılandırmaları inceleyeceğiz.

Teknik Özet

Teknik Özellik	Teknik Değer / Kısıtlama
Komut Kodu	CYCLE83 (Siemens Yerleşik), G83 (ISO uyumluluk modu), G83.5 / G83.6 (Genişletilmiş ISO T)
Modal Grubu	Delme Canned Cycle'ları / Modal (Grup 01 hareket komutu iptal eder)
Desteklenen Markalar	Siemens SINUMERIK (840D sl, 828D, 808D)
Kritik Parametreler	VARI (İşleme tipi: 0 = talaş kırma, 1 = talaş tahliyesi), DAM (Azaltma/Degresyon miktarı)
Temel Kısıtlama	Takım yarıçap telafisi (G41/G42), Alarm 61815'i önlemek için cycle çağrısından önce G40 ile iptal edilmelidir.

Hızlı Okuma

• Malzemeye Göre Geri Çekilme Seçin: Malzemenin talaş karakteristiğine bağlı olarak talaş kırma (0) veya tam talaş tahliyesi (1) arasında seçim yapmak için VARI parametresini kullanın.
• Pozitif Emniyet Mesafesi Girin: Rapid eksenel geçişler sırasında engelleri, mengene çenelerini ve bağlama pabuçlarını kurtarmak için safety clearance SDIS değerini pozitif, işaretsiz bir değer olarak programlayın.
• Yarıçap Telafisini Kapatın: Alarm 61815 ile tezgahın anında durmasını önlemek için cycle çağrısından önce G40 komutuyla takım yarıçap telafisini devre dışı bırakın.
• DAM Katsayısı ile Torku Sınırlayın: Delik derinleştikçe gagalama artışlarını otomatik olarak azaltıp spindle torkunu sınırlamak için DAM parametresine negatif bir degresyon faktörü uygulayın.
• Absolute ve İlk Gagalama Derinliğini Belirtin: Alarm 61808 kaynaklı interpreter duruşunu ve NC Start kilitlemesini önlemek için hem absolute derinlik DP hem de ilk gagalama derinliği FDEP değerlerini belirtin.
• Modal Cycle Durumunu İptal Edin: Modal cycle durumlarını G80 ile açıkça veya G00 ya da G01 gibi bir Grup 01 hareket komutuyla dolaylı olarak iptal edin.

Temel Kavramlar

G83 ve CYCLE83 derin delik delme komutlarının pratik programlama etkisi, talaşların derin deliklerden otomatik ve güvenli bir şekilde tahliye edilmesidir. Yürütme sırasında takım, ilk delme derinliğine ulaşana kadar kesme feedrate hızında iş parçasına dalar. Seçilen VARI parametresine veya aktif ISO moduna bağlı olarak cycle, iki temel geri çekilme mantığından birini uygular. Talaş tahliyesi (swarf removal) için makine, biriken talaşları boşaltmak amacıyla safety clearance kadar ötelenmiş reference plane seviyesine kadar delikten tamamen rapid hızla geri çekilir. Daha sonra, kesmeye devam etmek için bir önceki kesim derinliğinin hemen üzerine kadar tekrar rapid hızla iner. Bu yöntem, herhangi bir duraklama veya geri çekilme olmaksızın tek bir sürekli dalışla yürütülen standart punta açma yöntemleri olan siemens-cycle81-centering-drilling-cycle gibi çevrimlerden tamamen farklıdır.

Talaş kırma (chip breaking) için cycle, dalışa devam etmeden önce talaşı koparmak amacıyla matkabı genellikle 1 mm veya geri çekilme mesafesi parametresi VRT ile tanımlanan son derece kısa bir mesafe kadar geri çeker. Bu modlar arasında seçim yapmak büyük ölçüde işlenen malzemeye bağlıdır; alüminyum veya düşük karbonlu çelik gibi uzun talaş çıkaran malzemeler, sarmal talaş yumaklarını temizlemek için talaş tahliyesini gerektirirken, kısa talaş çıkaran dökme demir talaş kırma yöntemi kullanılarak verimli bir şekilde delinebilir. Bu davranış, genel g73-g83-peck-drilling-cycles-milling kılavuzunda tartışılan çok markalı kavramları taklit eder, ancak Siemens bu seçimi doğrudan tek bir diyalog parametresine entegre eder. Programcılar, delik derinleştikçe ve nihai derinliğe yaklaşıldığında talaş tahliyesi fiziksel olarak zorlaştıkça matkap ucunun aşırı tork yüklerine maruz kalmasını önlemek için DAM degresyon faktörünü sıklıkla kullanırlar.

Bu derin delik işlemlerini çağırmadan önce, programcılar koordinat sistemlerini ve spindle dönüş yönlerini planlamalıdır. Yetersiz spindle dönüş hızı veya yanlış dönüş yönleri (M03 veya M04), takım reference plane ile temas ettiğinde matkabın anında kırılmasına yol açacaktır. Koordinat sistemi iş ofsetleri üzerinden kurulmalı ve başlangıç takım konumları hedef delik merkezleriyle hizalanmalıdır. Operatörler, spindle ilerleme override değerlerinden kesme sıvısı basıncına kadar tüm fiziksel parametrelerin, talaşların delik boşluğundan mekanik olarak dışarı atılmasına yardımcı olacak şekilde optimize edildiğinden emin olmalıdır.

Komut Yapısı

Siemens SINUMERIK kontrol ünitesi, derin delik gagalayarak delme işlemlerini yürütmek için iki temel yol sunar: son derece ayrıntılı yerleşik diyalog komutu CYCLE83(...) ve standartlaştırılmış G-kodu uyumluluk modu G83. Yerleşik CYCLE83 komutu, ilk yaklaşma boşluğundan nihai derinlikteki özel bekleme (dwell) sürelerine kadar delme cycle'ının her fiziksel yönünü kontrol etmek için on yedi farklı parametre kabul eder. Bu son derece parametrik format, matkap iş parçasına daha derine nüfuz ettikçe kontrol ünitesinin infeed derinliklerini, feedrate faktörlerini ve geri çekilme limitlerini dinamik olarak ayarlamasına olanak tanır.

Buna karşılık, ISO diyalekti uyumluluk modları, frezeleme ve tornalama uygulamaları için standartlaştırılmış bir G-kodu yapısı sağlar. Frezeleme için G83, nihai derinlik için standart Z ve sabit bir gagalama derinliği için Q adreslerini kabul eder. Tornalama için standart G83 davranışı, program metninde G83.5 veya G83.6 kullanılarak açıkça geçersiz kılınabilen, küresel parametrelere dayalı talaş kırma veya talaş tahliyesi işlemlerine varsayılan olarak ayarlanır. Arka planda, Siemens interpreter'ı bu ISO G-kodlarını ayrıştırır ve adresleri doğrudan yerleşik parametrelere eşlemek için gizli çeviriciler üzerinden yönlendirerek mevcut makine kurulumlarıyla tam uyumluluk sağlar.

Siemens Yerleşik Sözdizimi

CYCLE83(RTP, RFP, SDIS, DP, DPR, FDEP, FDPR, DAM, DTB, DTS, FRF, VARI, AXN, MDEP, VRT, DTD, DIS1)

ISO Dialect Uyumluluk Sözdizimi (Frezeleme)

G83 X... Y... Z... R... Q... F... K... ;

ISO Dialect Uyumluluk Sözdizimi (Tornalama)

G83 X(U)... C(H)... Z(W)... R... Q... P... F... M... ;

Yerleşik Siemens CYCLE83 İçin Parametre Kılavuzu

Parametre	Açıklama	Değer Aralığı
RTP	Retraction düzlemi (mutlak). Matkabın nihai derinliğe ulaştıktan sonra geri çekildiği koordinat.	REAL değer (mutlak koordinat)
RFP	Reference düzlemi (mutlak). İş parçasının üst yüzeyini tanımlayan koordinat değeri.	REAL değer (mutlak koordinat)
SDIS	Safety clearance. Feedrate'in başladığı RFP'ye eklenen emniyet mesafesi. İşaretsiz olarak girilir.	REAL değer (pozitif)
DP	Nihai delme derinliği (mutlak).	REAL değer (mutlak koordinat)
DPR	Reference plane'e göre nihai delme derinliği. İşaretsiz olarak girilir.	REAL değer (pozitif)
FDEP	İlk delme derinliği (mutlak).	REAL değer (mutlak koordinat)
FDPR	Reference plane'e göre ilk delme derinliği. İşaretsiz olarak girilir.	REAL değer (pozitif)
DAM	Azaltma/Degresyon miktarı. İşaretsiz olarak girilir.	REAL (>0: mutlak değer, <0: degresyon faktörü, =0: degresyon yok)
DTB	Delme derinliğindeki bekleme (dwell) süresi (talaş kırma).	REAL (>0: saniye cinsinden, <0: devir cinsinden)
DTS	Başlangıç noktasında ve talaş tahliyesi için bekleme (dwell) süresi.	REAL (<0: devir cinsinden)
FRF	İlk delme derinliği için feedrate faktörü. İşaretsiz olarak girilir.	REAL değer (yüzde/çarpan, örn. 0.0 ila 1.0)
VARI	İşleme tipi.	INT (0: talaş kırma, 1: talaş/çapak tahliyesi, 2: talaş tahliyesi sırasında talaş kırma ve talaş tahliyesi)
AXN	Takım ekseni.	INT (1: 1. geometri ekseni, 2: 2. geometri ekseni, 3: 3. geometri ekseni)
MDEP	Minimum delme derinliği (yalnızca degresyon faktörü ile bağlantılı olarak).	REAL değer
VRT	Her kademeli işleme adımından sonra geri çekilme mesafesi (yalnızca talaş kırma için).	REAL (>0: değişken geri çekilme mesafesi, =0: 1 mm geri çekilme değeri ayarlanır)
DTD	Nihai delme derinliğindeki bekleme (dwell) süresi.	REAL (>0: saniye cinsinden, <0: devir cinsinden, =0: DTB ile aynı değer)
DIS1	Matkap deliğine yeniden giriş için programlanabilir yaklaşma sınırı mesafesi (talaş tahliyesi için).	REAL (>0: programlanabilir yaklaşma sınırı mesafesi geçerlidir, =0: varsayılan değer geçerlidir)

ISO Dialect Uyumluluk Modu İçin Parametre Kılavuzu

Parametre	Açıklama	Değer Aralığı
X, Y	Delik konumu koordinatları.	REAL mutlak/artımlı koordinatlar
Z	Nihai derinlik (mutlak Z koordinatı veya R düzleminden itibaren artımlı mesafe).	REAL değer
R	Başlangıç düzleminden R düzlemine olan mesafe (Reference plane koordinatı/mesafesi).	REAL değer
Q	Her gagalama adımı için kesme derinliği (paso miktarı).	REAL değer (pozitif)
P	Delik tabanındaki bekleme (dwell) süresi.	INT / REAL değer
F	Feedrate.	REAL değer
K	Tekrarlama sayısı.	INT değer

Marka Uygulamaları

Siemens

Siemens kontrol ünitesi, arka uç cycle işleme yetenekleriyle kendisini diğer kontrol markalarından açıkça ayırır. İlk olarak Siemens, tescilli bir "shell cycle" mimarisine dayanır: bir ISO G83 bloğu komut edildiğinde, kontrol ünitesi katı bir ISO makrosu çalıştırmaz; bunun yerine parametreleri yakalar ve son derece kararlı yerleşik Siemens CYCLE83 çevrimini yürütmek üzere bunları gizli çeviriciler (frezeleme için CYCLE383M veya tornalama için CYCLE383T) aracılığıyla yönlendirir. İkinci olarak Siemens, anında davranışsal kontrol için açıkça genişletilmiş G-kodları sunar; operatörler talaş tahliyesi ile talaş kırma arasında geçiş yapmak için küresel parametreleri değiştirmek yerine, takımın geri çekilme mantığını kesin olarak kilitlemek için doğrudan program metnine G83.5 veya G83.6 yazabilirler. Son olarak Siemens, interpreter herhangi bir Grup 01 hareket komutunu (G00 veya G01 gibi) okuduğu anda G83'ün aktif modal delme durumunun anında ve otomatik olarak iptal edildiği dolaylı iptal (implicit deselection) özelliğine sahiptir; bu durum manuel G80 cycle iptallerini şiddetle tavsiye edilen ancak teknik olarak isteğe bağlı hale getirir.

Marka Karşılaştırmaları

Karşılaştırma Kriteri	Yerleşik CYCLE83 (SINUMERIK 840D sl / 828D)	ISO Dialect G83 Uyumluluk Modu	Shell Çeviricileri (CYCLE383M / CYCLE383T)
Programlama Sözdizimi	On yedi parametre (RTP, RFP, SDIS, DP, DPR, FDEP vb.)	Standart adres formatı (X, Y, Z, R, Q, F, K/P)	G83 komutu tarafından başlatılan gizli arka uç yürütmesi
Geri Çekilme Kontrolü	Doğrudan VARI parametresi (0 = talaş kırma, 1 = talaş tahliyesi) ve geri çekilme mesafesi VRT ile tanımlanır	MD52810 sistem ayarı tarafından yönetilir veya G83.5 / G83.6 ile geçersiz kılınır	ISO girdilerini arka planda yerleşik değişkenlere çevirir
Delik Tabanı Sonlandırma	Takım kırılmasını önlemek için delik tabanında kalan son payı (eğer gagalama derinliğinin 2 katından az ise) eşit büyüklükte iki adıma böler	Kalan son pay tek bir nihai pasoyla temizlenene kadar sabit gagalama derinliğini korur	Yerleşik taban bölme güvenlik kontrollerini otomatik olarak yürütür

Teknik Analiz

Gagalayarak delme mekaniği, takım verimliliğini ve ömrünü dengelemek için hassas matematiksel ayarlamalar gerektirir. Yerleşik Siemens CYCLE83 çevriminde DAM` parametresi, sonraki her gagalama derinliğinin ne kadar azaltılacağını belirleyen degresyon (azaltma) miktarını kontrol eder. Eğer DAM pozitif bir mutlak değer olarak programlanırsa (örneğin 2 mm), sonraki her gagalama derinliği, minimum derinlik sınırı MDEP değerine ulaşılana kadar tam olarak 2 mm azaltılır. Eğer DAM negatif bir değer olarak girilirse (örneğin -0.8), bir degresyon faktörü olarak kabul edilir ve sonraki her adımda önceki gagalama derinliğini %80 ile çarpar. Bu üstel azaltma, delik derinleştikçe ve talaş tahliyesi zorlaştıkça ısı birikimini ve tork yüklerinin hızla artmasını önler. DAM sıfıra eşit olduğunda cycle, tüm süreç boyunca sabit bir gagalama derinliğini koruyarak degresyonsuz çalışır.

Mutlak azaltma ile degresyonun matematiksel formülü şöyledir:

I_n = I_n−1 − DAM

Burada I_n n. adımın gagalama derinliğini, I_n−1 n-1. adımın gagalama derinliğini ve DAM programlanan mutlak degresyon değerini temsil eder.

Eğer bir degresyon faktörü uygulanırsa (DAM < 0), formül şu hale gelir:

I_n = I_n−1 × |DAM|

Bu hesaplamalar, mevcut gagalama derinliği MDEP parametresiyle tanımlanan minimum derinliğe ulaşana kadar devam eder.

Cycle'ın geri çekilme modları VARI parametresi ile belirlenir. VARI = 0 olarak programlanması, takımın delikten dışarı çıkmadığı, bunun yerine sarmal talaşları koparmak için VRT (veya VRT = 0 ise varsayılan olarak 1 mm) ile tanımlanan son derece kısa bir mesafe kadar geri çekildiği talaş kırma (chip breaking) yöntemini seçer. Aksine, VARI = 1 olarak programlanması, makinenin matkabı delikten tamamen dışarı, reference plane seviyesine rapid hızla geri çektiği talaş tahliyesi (chip removal) yöntemini seçer. Bu, kesme sıvısının boş deliğe dolmasını ve asılı talaşları dışarı sürüklemesini sağlar. Bir sonraki gagalama için deliğe geri dönerken kontrol ünitesi, bir önceki derinliğe ulaşmadan hemen önce hızlı enjeksiyondan (rapid traverse) kesme feedrate hızına yavaşlamak için programlanabilir yaklaşma sınırı mesafesi DIS1 parametresini uygular ve böylece yüksek hızlı bir takım çarpmasını önler.

Program Örnekleri

Siemens Yerleşik CYCLE83 Örneği

; Siemens SINUMERIK İçin Ana Program
T1 D1 M6 ; 10mm Karbür Matkap Seç, Ofset 1, Takım Değiştir
G90 G54 ; Mutlak konumlandırma, İş Ofseti G54
S1200 M3 ; Spindle hızı 1200 RPM, saat yönünde dönüş
M8 ; Soğutma sıvısını aç
G00 X50.0 Y50.0 Z10.0 ; İlk delik koordinatlarına hızlı hareket, Z emniyet yüksekliği
; CYCLE83 Derin Delik Delme Çevrimini Çağır:
; RTP=20 (Retraction düzlemi)
; RFP=0 (Reference düzlemi)
; SDIS=3 (Emniyet mesafesi - Safety clearance)
; DP=-50 (Mutlak nihai derinlik)
; DPR= (İlişkili nihai derinlik, boş bırakıldı)
; FDEP=-15 (İlk mutlak delme derinliği)
; FDPR= (İlişkili ilk delme derinliği, boş bırakıldı)
; DAM=-0.8 (Degresyon faktörü %80)
; DTB=1 (Talaş kırma için delme derinliğindeki bekleme süresi)
; DTS=2 (Talaş tahliyesi için başlangıçtaki bekleme süresi)
; FRF=1.0 (İlerleme faktörü %100)
; VARI=1 (İşleme tipi: Talaş tahliyesi)
; AXN=3 (Takım ekseni: Z ekseni)
; MDEP=5.0 (Minimum delme derinliği)
; VRT=0 (Geri çekilme mesafesi, varsayılan 1mm)
; DTD=0 (Nihai derinlikte bekleme, DTB ile aynı)
; DIS1=1.5 (Yeniden giriş için programlanabilir yaklaşma mesafesi)
CYCLE83(20, 0, 3, -50, , -15, , -0.8, 1, 2, 1.0, 1, 3, 5.0, 0, 0, 1.5)
G00 Z100.0 M9 ; İş parçasını kurtarmak için Z ekseninde hızlı geri çekilme, soğutma sıvısını kapat
M5 ; Spindle durdurma
M30 ; Program sonu

Kuru Çalıştırma Yürütme ve Doğrulama Prosedürü

Ham malzemeyi kesmeden önce takım yolunu ve parametreleri güvenli bir şekilde doğrulamak için operatörler sıkı bir kuru çalıştırma (dry run) yapmalıdır. İlk olarak, takım tutucuyu spindle'a monte edin ve aktif takım tablosundaki takım boyu ile yarıçap telafilerini doğrulayarak G40'ın aktif olduğundan emin olun. İş parçasını çalışma alanından veya clamping düzeneklerinden çıkarın ve G54 iş koordinat ofsetini kullanarak Z eksenini 100 mm yukarı kaydırın. SINUMERIK operatör panelinde Kuru Çalıştırma İlerlemesi (Dry Run Feedrate) modunu seçin ve feedrate override potansiyometresini %0'a indirin. Cycle'ı başlatın ve simüle edilen reference plane seviyesine takımın yaklaşmasını izlemek için feedrate override değerini kademeli olarak artırın. Kademeli geri çekilmeler sırasında Z23.0 düzlemine (Reference plane + safety clearance) doğru gerçekleşen hızlı (rapid) Z ekseni geri çekilme hareketlerini gözlemleyin. Spindle'ın düzensiz hız düşüşleri veya eksen titreşimi göstermediğini onaylayın. Cycle, Alarm 61808 veya Alarm 61815 hatalarını tetiklemeden tamamlandıktan sonra, seri üretime başlamak için koordinat sistemlerini ve pabuçları eski durumuna getirin.

Siemens ISO Uyumluluğu G83 Örneği

G291 ; ISO Dialect modu uyumluluğunu seç
G90 G99 G83 X50.0 Y50.0 Z-50.0 R3.0 Q10.0 F120 ; Gagalayarak delik delme, R düzlemi 3mm, gagalama 10mm
G80 G290 ; Canned cycle'ı iptal et, yerleşik Siemens moduna dön

ISO Kuru Çalıştırma Yürütmesi

ISO diyalekti uyumluluk çevrimi için bir kuru çalıştırma gerçekleştirmek amacıyla, konsoldan Kuru Çalıştırma (Dry Run) modunu seçin, feedrate override değerini en düşük ayara getirin ve takım ofsetini güvenli bir mesafeye kaldırın. Programı Tek Blok (Single Block) tuşunu kullanarak satır satır yürüdün. Z ekseninin ilk R3.0 emniyet düzlemine daldığını ve beklenen artımlı 10 mm gagalama adımlarını gerçekleştirdiğini doğrulayın. Her gagalama derinliğine ulaşıldığında, takımın talaşları temizlemek için delikten tamamen dışarı çekildiğini, ardından tekrar içeri girerek devam etmeden önce tam olarak programlanmış yaklaşma sınırı boşluğunda durduğunu onaylayın. G80 komutunun modal cycle'ı başarıyla deselect ettiğini ve kontrolü standart hareket durumlarına döndürdüğünü doğrulayın.

Hata Analizi

Marka	Alarm Kodu	Tetiklenme Koşulu	Operatör Belirtisi	Kök Neden / Çözüm
Siemens	61808	Nihai delme derinliği veya tek delme derinliği eksik.	Anında Interpreter Durması ve NC Start Kilitlemesi, spindle durdurulur.	CYCLE83 parametre listesinde geçerli bir absolute derinlik DP (veya DPR) ve ilk derinlik FDEP (veya FDPR) doğrulayın ve programlayın.
Siemens	61809	İzin verilmeyen delme konumu.	Takım iş parçasına dalmadan önce cycle anında sonlandırılır.	Programlanmış eksen koordinat değerlerini ve takım mili eksen seçim konfigürasyonlarını soft limit sınırlarına göre kontrol edin.
Siemens	61815	Cycle çağrısı sırasında takım yarıçap telafisi G41 veya G42 aktif.	NC programı yürütmesi hata durumuyla durur.	CYCLE83 veya G83 uyumluluk cycle'ını çağırmadan önce bir G40 iptal bloğu programlayın.
Siemens	61101	RFP reference plane'i yanlış tanımlandı.	Makine koordinat geometrisi alarmıyla durur.	RFP reference plane'i ve DP absolute delme derinliğinin geometrik olarak doğru olduğundan ve yönlerinin çelişmediğinden emin olun.
Siemens	61107	İlk delme derinliği yanlış tanımlandı.	Takım dalmaya başlamadan önce interpreter durdurulur.	İlk delme derinliği FDEP veya FDPR değerlerinin, nihai derinliğe doğru olan doğru delme yönüne karşılık geldiğini kontrol edin.

Uygulama Notu

Spindle kafasının clamping chuck'a, mengene çenelerine veya bağlama pabuçlarına (clamps) rapid hızla (G00) bindirerek spindle milini eğmek ve takım taretine kalıcı hasar vermek, safety clearance (SDIS) parametresinin yetersiz ayarlanmasının doğrudan bir sonucudur. Derin delik çevrimi sırasında matkap her gagalama sonrasında talaş boşaltmak amacıyla reference plane seviyesine rapid hızla geri çekilir. Eğer pabuçların veya fikstürlerin yüksekliği SDIS emniyet mesafesinden büyükse, yatay eksenel geçişlerde kaçınılmaz bir çarpışma (collision) yaşanacak ve bu durum makineyi günlerce durdurarak fahiş onarım maliyetleri yaratacaktır. Bu riski sıfırlamak için operatörler fikstür yüksekliklerini fiziksel olarak ölçmeli ve SDIS parametresini işaretsiz, pozitif bir REAL değer olarak en yüksek engeli kurtaracak şekilde girmelidir.

Benzer şekilde, cycle çağrılmadan önce takım yarıçap telafisinin (G40) kapatılmaması, Siemens kontrol ünitesinde anında Alarm 61815 hatasını tetikleyerek NC program yürütmesini durdurur ve üretim hattını plansız duruşa sürükler. ISO uyumluluk modunda programlama yaparken, ilk çağrı bloğunda absolute derinlik (Z) veya infeed derinliği (Q) parametrelerinin unutulması durumunda sistem Alarm 61808 vererek NC Start kilitlemesi gerçekleştirir ve spindle'ı bloke eder. Geometrik tanımlama hatalarından kaçınmak ve parça hurda oranını düşürmek için, reference plane (RFP) ve absolute derinlik (DP) değerlerinin yönsel olarak birbiriyle çelişmediğinden emin olunmalıdır; aksi takdirde Alarm 61101 ve Alarm 61107 alarmları cycle'ın başlamasını engelleyecektir.

İlişkili Komut Ağı

• G80: Aktif canned cycle durumunu iptal eden modal iptal komutu; sonraki hareket bloklarının istenmeyen delme cycle'larını tetiklemesini önler.
• CYCLE82: Siemens standard centering ve boring cycle'ı; hassas delik derinliği ve yüzey kalitesi elde etmek için delik tabanında bir bekleme (dwell) süresiyle tek bir dalış kullanır.
• CYCLE830: Gelişmiş derin delik delme cycle'ı; azaltılmış ilerlemelerle ön delme, pilot delik algılama, yumuşak ilk kesimler ve boydan boya delme özelliklerini ekleyerek CYCLE83'ü genişletir.
• G83.5: Siemens ISO uyumluluk kodu; küresel kullanıcı parametrelerini yok sayarak, yüksek hızlı talaş kırma (chip breaking) ile derin delik delmeyi zorunlu kılar.
• G83.6: Siemens ISO uyumluluk G-kodu; küresel kullanıcı parametrelerini yok sayarak, tam talaş tahliyesi (chip removal) ile derin delik delmeyi açıkça zorunlu kılar.

Sonuç

Seri imalat tesislerinde derin delik delme işlemlerinin kârlılığını korumak ve duruş sürelerini (downtime) en aza indirmek, doğrudan doğruya gagalama parametrelerinin fiziksel malzeme ve fikstür koşullarına doğru şekilde uyarlanmasıyla mümkündür. Takımın derinlerde sıkışıp kırılmasını önlemek adına, matkap daha derinlere indikçe gagalama mesafesini otomatik olarak daraltan negatif DAM degression faktörü (örneğin -0.8 ile %80 azaltma) ve minimum derinlik sınırı MDEP mutlaka kullanılmalıdır. Üretim öncesinde, takım telafisini devre dışı bırakan G40 kodunun etkinliğini doğrulamak, mengene çenelerini kurtaracak bir Z emniyet düzlemi tanımlamak ve NC Start düğmesine basmadan önce kuru çalıştırma (dry run) prosedürünü uygulamak, atölyenizde sıfır hurda (scrap) ve kesintisiz işleme güvenliği sağlamanın en etkili yoludur.

Sıkça Sorulan Sorular

Siemens CYCLE83 cycle'ı çağrıldığında Alarm 61815 (G40 not active) hatası nasıl giderilir?

Bu alarm, gagalama çevrimi çağrıldığında takım yarıçap telafisinin (G41/G42) açık kalması durumunda tetiklenir. Matkabın dairesel veya yanal kesim yapmadığı delik operasyonlarında aktif kalan telafi değerleri, kontrol sisteminin eksen hareketlerini yanlış hesaplamasına yol açarak takımın iş parçasına veya mengene çenesine çarpmasına ve binlerce liralık hurda parça maliyetine yol açar. Bu hatayı çözmek ve duruş süresini önlemek için, CYCLE83 veya ISO G83 satırından hemen önceki bloğa bağımsız bir G40 kodu ekleyerek takım telafisini tamamen devre dışı bırakın.

G gagalama derinliği matkap derine indikçe torku azaltmak için Siemens CYCLE83'te nasıl otomatik olarak küçültülür?

Derin deliklerde talaş tahliyesi zorlaştıkça fener miline (spindle) binen yük katlanarak artar ve bu durum matkap ucunun kırılarak parça içinde kalmasına neden olur. Siemens CYCLE83, bu tork artışını önlemek ve takım ömrünü uzatmak için DAM degression parametresini sunar. `DAM` değerini negatif bir oran (örneğin -0.85) olarak ayarladığınızda, kontrol ünitesi her bir gagalama adımını bir önceki derinliğin %85'i kadar otomatik olarak küçültür ve `MDEP` sınırına ulaşıldığında bu azalışı durdurur. Takım ömrünü uzatarak maliyet tasarrufu sağlamak için derin delik programlarınızda `DAM` parametresini negatif bir katsayıyla tanımlayın ve `MDEP` ile emniyet sınırını belirleyin.

ISO Dialect modunda G83 çağrıldığında tetiklenen Alarm 61808 (depth/infeed missing) NC Start kilidi nasıl kaldırılır?

Bu alarm, Siemens kontrol ünitesi ISO uyumluluk modundayken (G291 aktifken) yazılan G83 peck drilling bloğunda absolute nihai derinlik `Z` veya kademeli dalış miktarı `Q` parametrelerinin belirtilmemesi durumunda tetiklenir ve tezgah NC Start Disable durumuna geçerek üretimi durdurur. Siemens sistemi, arka planda ISO komutunu `CYCLE383M` shell cycle aracılığıyla native Siemens motoruna tercüme ederken bu zorunlu girdileri bulamadığı için kendini korumaya alır. Bu kilitlenmeyi kaldırmak ve döngüyü sürdürmek için, G83 satırındaki koordinatların yanına absolute hedef derinliği belirten `Z` (örneğin Z-60.0) ve gagalama derinliğini belirten pozitif `Q` (örneğin Q10.0) parametrelerini eksiksiz şekilde programlayın.