Fanuc Parameter 3402 G-Code Sıfırlama ve Temizleme Kılavuzu

Giriş

Minyatür veya yüksek hassasiyetli bir parçanın işlenmesi sırasında operatörün talaşları temizlemek veya kesici takımı kontrol etmek amacıyla programı durdurup RESET tuşuna basması, Fanuc Parameter 3402 yanlış yapılandırıldığında tüm üretimi felakete sürükleyebilir. RESET tuşuna basıldığında mutlak konumlandırma modunun (G90) sessizce silinerek varsayılan parametre değeri olan artışlı konumlandırmaya (G91) dönmesi, çevrim tekrar başlatıldığında takım taretinin veya fener milinin doğrudan bir mengene çenesine (vise jaw), iş parçası pabucuna (clamp) veya aynaya (chuck) hızla bindirmesine neden olur. Bu plansız eksen sapması, iş milinde ve tarette binlerce dolarlık mekanik hasara yol açmasının yanı sıra, üzerinde saatlerce çalışılmış pahalı bir iş parçasını anında hurdaya (scrap) çevirir ve işletmeyi günlerce sürecek plansız duruş süreleri (downtime) ile karşı karşıya bırakır. Parameter 3402 ve ilişkili alt parametrelerin doğru yapılandırılması, bu sinsi çarpışma risklerini sıfıra indirerek parça imalatında yüksek düzeyde maliyet tasarrufu sağlar.

Teknik Özet

Teknik Özellik	Teknik Değer / Durum
Komut Kodu	Parameter 3402
Modal Grup	Başlangıç / Reset Durumu Yapılandırması
Markalar	Fanuc
Kritik Parametreler	3402#6 (CLR), 3409#7 (CFH), 3406 ila 3409 (C01 ila C30)
Ana Kısıt	Eksenlerin hatalı varsayılanlar altında hareket etmesini önlemek için güç açılışında doğru şekilde başlatılmalıdır; sıfırlama modal ilerleme hızlarını ve koordinatları temizleyebilir.

Hızlı Okuma

• Parameter 3402#6 (CLR) değerinin 1 yapılması sıfırlama (reset) davranışını temizleme durumuna getirir ve G-kodu modal gruplarını varsayılan değerlerine döndürür.
• Parameter 3402#3 (G91) değerinin 1 yapılması sistemi varsayılan olarak artışlı (incremental) komutlara ayarlar; bu da sıfırlama sırasında mutlak mod temizlendiğinde çarpışma riski oluşturur.
• Parameter 3409#7 (CFH) etkinleştirildiğinde, CLR aktif olsa bile sıfırlama sırasında kritik ilerleme hızlarını (F), takım ofsetlerini (H/D) ve takım kodlarını (T) korur.
• Parameter 3402#0 (G01), güç açılışında veya temizleme sonrasında varsayılan Grup 01 interpolasyon modunu G00 (hızlı konumlandırma) yerine G01 (doğrusal) olarak ayarlar.
• 3406 ila 3409 (C01 ila C30) parametrelerini yapılandırarak belirli G-kodu gruplarını sıfırlama sırasında temizlenmekten muaf tutun.
• Modal temizleme işleminden sonra yeni bir F-kodu tanımlamadan doğrusal veya dairesel interpolasyon komutunun çalıştırılması PS0011 alarmını tetikler.

Temel Kavramlar

Fanuc Parameter 3402'nin pratik programlama etkisi, makine her açıldığında veya duraklatıldığında tamamen öngörülebilir bir temel çalışma ortamı oluşturmasıdır. Programcıları, tezgahın mevcut modunu garanti altına almak amacıyla her alt programın başına devasa bir "güvenlik bloğu" (örneğin G00 G90 G17 G22) eklemeye zorlamak yerine, makine üreticileri Parameter 3402'yi CNC'nin bilinen, güvenli bir durumda açılmasını sağlayacak şekilde yapılandırır. Bu temel ayar, farklı üretim döngüleri genelinde tutarlı bir G-kodu modalliği sağlar. Operatörler, her çalıştırma için manuel kurulum bloklarına ihtiyaç duymadan sistemin standart koordinat sistemlerini, varsayılan ilerleme hızı modlarını ve takım kontrol seçeneklerini başlatmasına güvenebilir.

Bununla birlikte operatörler ve programcılar, CLR biti (3402#6) konusunda son derece dikkatli olmalıdır. Bu bit, makinenin kesintileri ele alma şeklini temelden değiştirir. Eğer bir operatör talaşları temizlemek veya takımı kontrol etmek için program ortasında RESET tuşuna basarsa ve CLR değeri 1 ise, makinenin aktif absolute (mutlak) konumlandırma modu (G90) anında silinir ve parameter 3402#3 tarafından tanımlanan varsayılan değere geri döner. Bu başlangıç davranışlarını yönetmek, fanuc-parameters-and-pwe üzerinden yazma izinlerini yönetmek kadar kritiktir.

Komut Yapısı

Parameter 3402'nin yapılandırması, 0'dan 7'ye kadar her bir bitin bağımsız bir anahtar görevi gördüğü 8 bitlik bir yazmaç (register) formatı kullanılarak tanımlanır. Operatörler, Parametre Yazma Etkinleştirme (Parameter Write Enable) anahtarını açtıktan sonra SYSTEM ekranındaki MDI paneli aracılığıyla bu bitleri manuel olarak değiştirebilirler. Alternatif olarak, tutarlı kurulumlar sağlamak için bu ayarlar G10 komutları kullanılarak programlı olarak da ayarlanabilir.

Programlı ayarlamalar için sözdizimi G10 L50 formatını kullanır. Bu komut dizisi, belirli parametre yazmaçlarını hedefler ve bağımsız bitlere değer atar. G10 parametre değişikliklerini yürüten programcılar, akışı dinamik olarak kontrol etmek için parametreleri g65-macro-argument-assignment kullanarak aktarabilir ve durum bitlerini macro-logical-operators ile çözümleyebilirler.

G10 L50; (Parametre giris modunu baslat)
N3402 P1 R01001000; (3402 parametre bitlerini ayarla)
G11; (Parametre giris modunu sonlandir)

kuru çalıştırma (dry run)

G10 L50 parametre giriş programını çalıştırmadan önce, tüm eksenleri referans konumuna geri çekin ve iş parçasının yüklü olmadığını doğrulayın. Bloğu tek blok (single-block) modunda çalıştırın ve SYSTEM ekranının Parameter 3402 için güncellenmiş bit ayarlarını gösterdiğini hemen onaylayın. Normal işlemlere dönmek için RESET tuşuna basın ve üretime devam etmeden önce hiçbir alarmın etkin olmadığını doğrulayın.

Parametre / Bit	Açıklama	Değer Aralığı / Ayarlar
3402#0 (G01)	Güç açılışında veya temizlemede varsayılan Grup 01 interpolasyon modu	0 = G00 (hızlı konumlandırma), 1 = G01 (doğrusal interpolasyon)
3402#1 (G18) & 3402#2 (G19)	Güç açılışında veya temizlemede varsayılan düzlem seçimi	Her ikisi 0 = G17 (XY düzlemi), #1 = 1 = G18 (ZX düzlemi), #2 = 1 = G19 (YZ düzlemi)
3402#3 (G91)	Güç açılışında veya temizlemede varsayılan koordinat sistemi	0 = G90 (mutlak komut), 1 = G91 (artışlı komut)
3402#4 (FPM)	Güç açılışında veya temizlemede varsayılan ilerleme hızı modu	0 = Devir başına ilerleme (G95/G99), 1 = Dakika başına ilerleme (G94/G98)
3402#5 (G70)	M-serisi (frezeleme) için inç/metrik dönüştürme komutları	0 = G20 / G21 kullanılır, 1 = G70 / G71 kullanılır
3402#6 (CLR)	Genel sıfırlama (reset) davranışı seçimi	0 = Sıfırlama durumu (modal verileri korur), 1 = Temizleme durumu (modalleri varsayılanlara sıfırlar)
3402#7 (G23)	Güç açılışında varsayılan depolanmış strok kontrolü durumu	0 = G22 (depolanmış strok kontrolü açık), 1 = G23 (depolanmış strok kontrolü kapalı)
3406 ila 3409 (C01 ila C30)	Belirli gruplar için sıfırlama G-kodu temizleme ayarları (3402#6=1 iken)	0 = Grubu temizleme durumuna getirir, 1 = Grubun modal durumunu korur
3409#7 (CFH)	Sıfırlamada F, H, D ve T kodları için temizleme kontrolü (3402#6=1 iken)	0 = Sıfırlamada kodları temizler, 1 = Sıfırlamada kodları korur

Marka Uygulamaları

Fanuc

Fanuc sistemlerinde Parameter 3402, varsayılan sistem çalışma ortamını ve reset temizleme davranışlarını kontrol eder. Kontrolörün bit ayarları operatörlerin başlangıç G-kodu modlarını tanımlamasına olanak tanır. Güvenli çalışma, CLR bitinin (3402#6) doğru ayarlanmasına ve ikincil yazmaçları korumak için CFH bitinin (3409#7) kullanılmasına dayanır. Acil duruşlar sırasında beklenmeyen modal sıfırlamaları önlemek amacıyla, 3406 ila 3409 (C01 ila C30) parametreleri kullanılarak belirli G-kodu grupları özelleştirilir.

Marka Karşılaştırmaları

Fanuc Serisi / Versiyonu	Sıfırlama (Reset) Davranışı	Parametre Özellikleri
Series 0i / 0i-F	3402#6 ve 3406 ila 3409 grup parametreleri aracılığıyla yapılandırılan standart sıfırlama temizliği.	M-serisinde G70/G71 inç/metrik dönüştürmeyi destekler. Temel temizleme ayarları.
Series 16i / 18i / 21i	Ayrıntılı grup temizleme (C01-C30) ve CFH (3409#7) kod koruması.	CFH torna tezgahlarında F/T'yi, frezelerde F/H/D'yi korur. Kararlı yeniden başlatma yetenekleri.
Series 15i / 30i / 31i / 32i	Gelişmiş çoklu kanal sıfırlama koordinasyonu ve tam bit düzeyinde grup koruması.	Entegre güvenlik belleği ile gelişmiş teşhisler. Özel temizleme durumları.

Teknik Analiz

Fanuc, modal temizleme mimarisini diğer kontrolör markalarından son derece hassas ve özelleştirilebilir bir koruma mantığı ile benzersiz şekilde ayırır. Sıfırlamanın tüm kodları silmesi veya hepsini kaydetmesi gibi ikili bir seçenek sunmak yerine Fanuc, makine üreticilerinin 3406 ila 3409 (C01 ila C30) parametreleri aracılığıyla bağımsız G-kodu gruplarını 3402#6 temizleme komutundan açıkça ayırmasına olanak tanır. Bu sayede bir üretim tesisi, acil bir duruş sırasında makineyi interpolasyon modlarını agresif bir şekilde temizleyecek (G01'i G00'a sıfırlayacak) ancak iş koordinat sistemlerini (Grup 14) ve hazır döngü düzlemlerini (Grup 02) kasıtlı olarak koruyacak şekilde yapılandırabilir.

G-kodu dışındaki adresleri korumak için Fanuc, açık bir geçersiz kılma (override) görevi gören özel CFH parametresine (3409#7) sahiptir. 3402#6 biti CNC'nin geometri modlarını tamamen temizlese bile, CFH'nin etkinleştirilmesi kritik ilerleme hızı (F), frezeleme takım ofsetleri (H/D) ve torna takım kodlarının (T) bellekte güvenli bir şekilde kilitli kalmasını sağlayarak operatör müdahalesinden sonra kararlı yeniden başlatmaları garanti eder. 3402#5 (G70) üzerinden inç/metrik geçiş uygulaması M-serisi (freze) sistemlerine özeldir. Bir 3402#6 sıfırlaması sırasında hangi ikincil kodların korunacağını yapılandırırken, T-serisi (torna) tezgahları F ve T kodlarını korumak için CFH parametresini kullanırken, M-serisi tezgahlar F, H ve D kodlarını korumak için tam olarak aynı biti kullanır.

Program Örnekleri

; Fanuc: G90 G00 X0 Y0; (3402#0=0 ve 3402#3=0 ise varsayilan durum)
; Fanuc: G91 G01 Z-10.0 F100; (3402#0=1 ve 3402#3=1 ise varsayilan durum)
; Fanuc: G17 G22; (3402#1=0, 3402#2=0 ve 3402#7=0 ise varsayilan duzlemler ve strok limitleri)

kuru çalıştırma

Parameter 3402 tarafından tanımlanan varsayılan modal durumlara dayanan programları çalıştırmadan önce bir kuru çalıştırma gerçekleştirilmelidir. Operatör, takım taretini veya iş milini güvenli bir konuma geri çekmeli ve hiçbir iş parçasının bağlı olmadığını doğrulamalıdır. Programı tek blok (single-block) modunda çalıştırmak, operatörün CNC ekranındaki aktif modal göstergeyi izlemesine olanak tanır. Sıfırlama durumu ilerleme hızını veya koordinat sistemini temizlemişse, kontrolör ya bir alarm verecek ya da yanlış bir hareket rotası gösterecektir. Operatör, takımı herhangi bir malzemeye daldırmadan önce ekrandaki aktif G-kodlarını ve ilerleme hızlarını doğrulamalıdır.

Hata Analizi

Alarm Kodu	Tetiklenme Koşulu	Operatör Belirtisi	Kök Neden / Çözüm
PS0011	FEED ZERO (COMMAND) / NO FEEDRATE COMMANDED: Modal ilerleme hızı sıfırlama ile temizlendikten sonra F-kodu olmaksızın kesme ilerlemesi (G01/G02/G03) yürütüldü.	Sistem anında durur ve eksen hareketi engellenir.	3402#6=1 ve grup 05 C05=0 nedeniyle ilerleme hızı modalı silinmiştir. Bloğa bir F-kodu ekleyin veya CFH (3409#7) aracılığıyla korumayı etkinleştirin.
PS1202	NO F COMMAND AT G93: Inverse time feed (G93) modunda çalışırken ilerleme hızı modalı sıfırlama ile temizlendi.	CNC, PS1202 alarmı görüntüler ve hareketi durdurur.	Inverse time feed, her hareketli blokta kesinlikle bir F komutu gerektirir. Hareketli bloğa bir F komutu ekleyin.
SV0414	Bir eksende dijital servo sistemi alarmı algılandı.	CNC acil durdurma tetikler ve eksen hareketi devre dışı bırakılır.	Anormal akım, kısa devre veya enkoder iletişim hatası. Alt hatayı belirlemek için 200 ve 204 numaralı tanı parametrelerini inceleyin, servo amplifikatör LED'ini kontrol edin ve kablo bağlantılarını doğrulayın.
SV0401	Vready-off servo alarmı (servo amplifikatörü hazır sinyali kapalı).	Acil durdurma tetiklenir ve servoların enerjisi kesilir.	Servo amplifikatörü açılmadı. Manyetik kontaktörü, acil durdurma devresini ve CNC ile amplifikatörü bağlayan yassı kabloyu kontrol edin.

Uygulama Notu

Reset sonrası silinen modal ilerleme hızları (feedrate) ve koordinat sistemleri, CNC tezgahlarında parça hurda oranını artıran en yaygın hata kaynaklarından biridir. Parameter 3402#6 (CLR) biti 1 olarak ayarlandığında, reset işlemiyle birlikte Group 05 ilerleme modu varsayılana sıfırlanır ve operatör yeni bir F kodu belirtmeden kesme hareketini (G01/G02/G03) sürdürmeye çalıştığında kontrol ünitesi anında PS0011 (FEED ZERO) alarmı tetikleyerek eksenleri kilitler. Eğer tezgah inverse time feed (G93) modunda çalışıyorsa, reset sonrası F kodunun silinmesi kaçınılmaz olarak PS1202 alarmına yol açar. Bu duruşların ve takım kırılmalarının önüne geçmek için 3409#7 (CFH) bitinin 1 yapılması kritik bir maliyet tasarrufu önlemidir. Torna (T-serisi) tezgahlarında CFH biti F ve T kodlarını korurken, freze (M-serisi) tezgahlarında F, H ve D kodlarını hafızada tutarak takımların mengene çenelerine veya aynaya çarpmasını engeller. Bu akıllı parametre yapılandırması sayesinde, operatör müdahalelerinden sonra plansız duruş sürelerinin ve malzeme israfının kalıcı olarak önüne geçilir.

İlişkili Komut Ağı

• G10 L50: Parameter 3402 ve güvenlik grubu seçimlerini doğrudan aktif bir programdan yazmak için programlanabilir parametre girişini başlatır.
• G00: Parameter 3402#0 değeri 0 yapılarak güç açılışında varsayılan Grup 01 interpolasyonu olarak belirlenebilen hızlı konumlandırma komutudur.
• G01: Parameter 3402#0 değeri 1 yapılarak güç açılışında varsayılan Grup 01 interpolasyonu olarak belirlenebilen doğrusal interpolasyon komutudur.
• G90: Parameter 3402#6 ve 3402#3 durumuna bağlı olarak sıfırlamada korunan veya temizlenen mutlak koordinat komutudur.
• G93: İlerleme hızı modalı Parameter 3402 sıfırlama mantığı ile temizlendiğinde PS1202 alarmını tetikleyen inverse time feed modudur.

Sonuç

CNC imalat süreçlerinde yüksek parça doğruluğunu korumak ve beklenmedik makine hasarlarının önüne geçmek, Parameter 3402'nin doğru optimize edilmesine bağlıdır. Atölye genelindeki Fanuc kontrol ünitelerinde 3402#6 (CLR) sıfırlama davranışı ile C01-C30 (3406-3409) parametre gruplarının uyumlu çalışması periyodik olarak denetlenmelidir. Reset sonrasında G90 mutlak konumlandırmanın ve F ilerleme hızının hafızada tutulması, eksenlerin kontrolsüz şekilde mengene çenelerine veya aynaya bindirme riskini tamamen ortadan kaldırır. Bu parametrik kontrol standartlarının uygulanması, duruş sürelerini en aza indirerek verimliliği artırırken, parça hurda oranlarında sürdürülebilir bir düşüş ve imalat maliyetlerinde kalıcı tasarruflar sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

Fanuc kontrol ünitesinde reset tuşuna basıldığında G90 mutlak modun silinip G91 artışlı moda geçmesi nasıl engellenir?

Bu sinsi hata durumunun önüne geçmek için Parameter 3402#3 (G91) bitini 0 olarak ayarlayarak varsayılan başlangıç modunun her zaman absolute (mutlak) olmasını sağlayın. Ek olarak, 3402#6 (CLR) biti 1 ise, 3407#5 (C14) parametresini 1 yaparak Group 14 (G90/G91) modal değerinin reset ile sıfırlanmasını engelleyin. **Pratik Eylem:** Tezgah parametre ekranında 3402#3 bitinin 0, 3407#5 bitinin ise 1 olduğunu doğrulamak için Parameter Write Enable (PWE) anahtarını açıp bu adresleri kontrol edin.

RESET tuşuna basılmasıyla ilerleme hızının (F kodu) silinmesi yüzünden oluşan PS0011 (FEED ZERO) alarmı nasıl kalıcı olarak çözülür?

Eğer RESET tuşu modal ilerleme hızlarını siliyorsa, bu durum sonraki blokta F kodu yazılmadığında takımın malzemeye dalmasını veya PS0011 alarmı vermesini tetikler. **Pratik Eylem:** Fanuc kontrolöründe Parameter 3409#7 (CFH) bitini 1 konumuna getirin; bu işlem CLR aktif olsa bile modal ilerleme hızlarının ve takım ofsetlerinin bellekte kilitli kalmasını sağlar.

Fanuc torna tezgahlarında acil duruş veya sıfırlamadan sonra takımın taretteki yanlış ofset veya takımla çalışıp çarpmaması için hangi parametre ayarlanmalıdır?

Reset veya acil durdurma sonrasında takım numaralarının (T-kodu) ve takım aşınma/geometri ofsetlerinin silinmesi, tezgahın yanlış koordinatlarla hareket etmesine yol açar. **Pratik Eylem:** T-serisi torna tezgahlarında Parameter 3409#7 (CFH) değerini 1 yaparak T-kodlarının reset sonrasında korunmasını sağlayın; böylece her resetten sonra elle ofset çağırmak zorunda kalmaz ve çarpışmaları önlersiniz.