Ana içeriğe geç
CNC.wikiCNC.wiki

G02 Saat Yönünde Dairesel Enterpolasyon CNC Programlama Kılavuzu

Fanuc, Siemens ve Mitsubishi CNC sistemlerinde G02 dairesel enterpolasyon komutunu hatasız programlayın. Yarıçap sapma alarmlarını önleyin ve hurda oranını düşürün.

Hakan Gündoğdu
Hakan Gündoğdu

CNC CARE Co-founder

Giriş

CNC torna tezgahında yüksek katma değerli bir dairesel profil işlenirken veya bir frezede hassas bir cep boşaltma (pocketing) çevrimi gerçekleştirilirken, saat yönündeki bir G02 dairesel hareketinde meydana gelecek en ufak bir koordinat yuvarlama hatası veya düzlem seçimi (plane selection) uyumsuzluğu, makineyi anında durdurur ve takımı parçanın ortasında askıda bırakır. Bu ani duruş, kesici karbür ucun parça yüzeyine gömülerek kırılmasına, spindle (iş mili) rulmanlarının hasar görmesine ve nihayetinde binlerce liralık parçanın doğrudan hurdaya (scrap) çıkmasına neden olur. G-kodu satırındaki küçük bir hesaplama sapması sadece kesici takımı tahrip etmekle kalmaz, clogging (tıkanma) veya plansız duruş süresi (downtime) faturaları ve yükselen hurda oranları yaratır. Bu dairesel yörüngelerin ve parametre limitlerinin doğru yapılandırılması, plansız duruşları önleyen en önemli dairesel koruma kalkanıdır.

Teknik Özet

Teknik ÖzellikSpesifikasyon
Komut KoduG02 (veya Siemens'te G2)
Modal Grup / Modal YapıGrup 01 (Modal komut, Cutting Feed / interpolation (enterpolasyon))
Desteklenen MarkalarFanuc, Siemens, Mitsubishi
Kritik ParametrelerParameter 3410 (Fanuc Arc Radius Tolerance), MD21000 (Siemens Circle Error Constant), Parameter #1084 (Mitsubishi Arc Error)
Ana KısıtlayıcıAnında hareket durdurmayı önlemek için, yay bitiş noktası koordinatları hesaplanan başlangıç yarıçapıyla kontrolörün katı parametre limitleri dahilinde dairesel matematiksel olarak tam hizalanmalıdır.

Hızlı Okuma

  • Hassas bir yarıçap yolunu korumak için tüm saat yönündeki dairesel dairesel profil işleme (circular profiling), helisel (helical) diş frezeleme ve dairesel cep boşaltma (pocketing) operasyonlarında G02 dairesel komutunu seçin.
  • Anında format alarmlarını önlemek için her yeni dairesel dairesel blokta koordinat hedeflerini ve dairesel yarıçap R değerini ya da artışlı (incremental) merkez ofsetleri olan I, J, K değerlerini programlayın.
  • Hatalı düzlem seçimi (plane select) dairesel hatalarını önlemek için komut verilen dairesel koordinat eksenlerini aktif çalışma düzlemi (G17, G18 veya G19) ile eşleştirin.
  • CAM yazılımları tarafından dairesel oluşturulan dairesel koordinat ondalık yuvarlama toleranslarının dairesel sistem hata limitlerini aşmadığından emin olmak için çalıştırmadan önce bunları doğrulayın.
  • Karmaşık dairesel takım yollarının ayna (chuck) dönme sınırlarını dairesel asla ihlal etmemesini garanti altına almak için bir G22 chuck bariyer kontrolü uygulayın.
  • Takım yolu yörüngesinin doğruluğunu güvenli bir şekilde dairesel doğrulamak için ilk parça çalışmasında yükseltilmiş dairesel Z ekseni dairesel konumlandırmasıyla standart bir kuru çalıştırma (dry run) dairesel ayarlayın.

Temel Kavramlar

G02 dairesel komutu, CNC dairesel takım yolunu seçilen bir dairesel düzlem (G17, G18 veya G19) içinde saat yönünde dairesel bir yay dairesel boyunca dinamik olarak sürer. Özünde komut, üç ana öğe konusunda teknik dairesel hassasiyet gerektirir: dairesel başlangıç noktası, dairesel bitiş noktası ve daire merkezinin matematiksel gösterimi (I, J, K merkez ofset dairesel vektörleri veya doğrudan R yarıçap tanımlaması kullanılarak). Tüm kontrolör dairesel tiplerinde programcılar ve operatörler, koordinat değerlerinin dairesel doğru hesaplandığından emin olmalıdır; çünkü başlangıç dairesel yarıçapı ile bitiş dairesel yarıçapı dairesel arasındaki ufak bir dairesel uyumsuzluk, kontrolörün hata vermesine dairesel veya telafi (compensation) mantığı uygulamasına neden olur.

Feedrate (ilerleme dairesel hızı) da dairesel dairesel enterpolasyon dairesel (interpolation) dairesel sırasında son derece kritik bir faktördür. Takım bir yay boyunca dairesel hareket ederken, takımın kesici dairesel ucundaki gerçek feedrate, dairesel özellikle iç çap pocketing (cep işleme) veya dar eğrilerin dış profil işlemesi dairesel sırasında programlanmış dairesel yörünge dairesel hızından (F) önemli ölçüde dairesel farklılık gösterebilir. Operatörler ayrıca, dairesel bir blok yürütmeden önce dairesel aktif çalışma düzleminin komut verilen eksen dairesel bitiş noktalarıyla doğru şekilde dairesel hizalandığını garanti etmelidir; çünkü bir dairesel uyumsuzluk anında bir düzlem dairesel seçim alarmını tetikleyecek dairesel veya eksen overtravel (aşırı hareket) dairesel sınır aşımına yol açacaktır.

Komut Yapısı

Dairesel dairesel enterpolasyon (interpolation) komutu, dairesel takımın saat yönünde dairesel kavisli bir yol dairesel boyunca dairesel hareketini dikte eder. G02, Grup 01'e ait dairesel bir dairesel komut dairesel olduğundan, G01 Doğrusal Enterpolasyon (G01 Linear Interpolation) veya G00 Hızlı Konumlandırma (G00 Rapid Traverse) gibi farklı dairesel bir dairesel hareket komutu dairesel tarafından geçersiz dairesel kılınana kadar dairesel aktif kalır. Yol hızı, mevcut satırda dairesel yeniden tanımlanmadığı sürece dairesel önceki kesme bloklarından dairesel devredilen ve aynı dairesel zamanda dairesel modal olan dairesel programlanmış feedrate (F) dairesel tarafından kontrol edilir.

Dairesel dairesel geometriyi dairesel tanımlamak için dairesel kontrolör, mutlak (absolute) veya dairesel artışlı (incremental) hedef koordinatlarına dairesel ve dairesel yay merkezinin bir dairesel tanımına dairesel ihtiyaç duyar. R (veya Siemens'te CR) adresi aracılığıyla dairesel doğrudan dairesel yarıçap belirtmek basittir ancak tam 360 derecelik dairesel daireleri dairesel programlamak için dairesel kullanılamaz. Tam daireler dairesel için artışlı (incremental) merkez ofset dairesel vektörleri (I, J, K) zorunludur; çünkü dairesel bunlar dairesel başlangıç noktasından daire merkezine dairesel olan tam dairesel mesafeyi ve dairesel yönü her bir ilgili eksen boyunca dairesel açıkça belirtir.

Fanuc Syntax:
G17 G02 X_ Y_ R_ F_ ; (Radius R ile XY Düzleminde Frezeleme)
G17 G02 X_ Y_ I_ J_ F_ ; (Merkez Ofsetleri ile XY Düzleminde Frezeleme)
G02 X_ Z_ I_ K_ F_ ; (Merkez Ofsetleri ile Torna Sistemi)

Siemens Syntax:
G2 X... Y... Z... I... J... K... (Merkez ve Bitiş Noktası)
G2 X... Y... Z... CR=... (Yarıçap ve Bitiş Noktası)
G2 X... Y... Z... AR=... (Açıklık Açısı)
G2 X... Y... Z... I... J... K... TURN=... (Helisel Çoklu Dönüş)

Mitsubishi Syntax:
G02 X_ Y_ Z_ I_ J_ K_ F_ ; (Merkez Ofsetleri ile İşleme Merkezi)
G02 X/U_ Z/W_ R_ F_ ; (Radius R ile Torna Sistemi)
MarkaParametreAçıklamaDeğer Aralığı
FanucParameter 3410Bir yayın başlangıç ve bitiş noktaları arasındaki Arc Radius (Yay Yarıçapı) farkının dairesel toleransı.1 ile 99,999,999 arası (birim: IS-B metrik için 0.001 mm, IS-B inç için 0.0001 inç); 0 = kontrolü devre dışı bırakır
FanucParameter 3403 bit 5 (CIR)Bir yay dairesel R veya I, J, K tanımlanmadan programlandığında makinenin dairesel davranışını belirler.0 = G01 doğrusal enterpolasyon ile bitiş noktasına git; 1 = P/S dairesel alarm No. 022 dairesel tetikle
FanucParameter 3450 bit 3 (CQD)Dairesel enterpolasyon içindeki hareket miktarını belirlemek için dairesel matematiksel hesaplama yöntemini dikte eder.0 = modern Series 16 formatı; 1 = eski Series 15 formatı
SiemensMD21000 $MC_CIRCLE_ERROR_CONSTDaire hatası dairesel kontrolü için dairesel sabit sınır değeri. Mutlak yarıçap dairesel sapma limitini belirler.Milimetre veya inç
SiemensMD21010 $MC_CIRCLE_ERROR_FACTORDaire hatası dairesel faktörü. Daire dairesel boyutuna bağlı olarak dairesel göreceli dairesel tolerans için çarpan.Boyutsuz faktör
MitsubishiParameter #1084 RadErrYay dairesel hatası. Bitiş noktası dairesel merkez koordinatından saptığında dairesel tolere edilebilir hata aralığını belirler.0.000 ile 1.000 mm arası
MitsubishiParameter #11028 Tolerance Arc CentR-belirtilmiş dairesel merkez için hesaplanan koordinat hatalarının dairesel tolere edilebilir düzeltme değeri.-1.000 ile 0.100 mm arası (veya -0.0393 ile 0.0039 inç arası)
MitsubishiParameter #11029 Arc to G1 no CentYay dairesel merkezi veya dairesel yarıçap tanımlaması dairesel tamamen atlanırsa makinenin dairesel davranışını belirler.0 = program hatası (P33); 1 = dairesel komutu otomatik olarak bir G01 doğrusal komuta dairesel dönüştürür
MitsubishiParameter #1278 ext14/bit7Başlangıç noktası yarıçapı dairesel bitiş noktası yarıçapından dairesel farklı olduğunda dairesel ancak açılar eşleştiğinde yol şeklini belirler.0 = dairesel enterpolasyon; 1 = spiral dairesel enterpolasyon

Marka Uygulamaları

Fanuc

Fanuc sistemlerinde dairesel dairesel enterpolasyon doğruluğu, dairesel sistem parametreleri tarafından dairesel sıkı bir şekilde dairesel yönetilir. Parameter 3410 dairesel yarıçap sapma sınırını tanımlarken, parameter 3403 bit 5 dairesel geometrik parametrelerin tamamen dairesel atlandığı durumlarda hata yakalama dairesel davranışını belirler.

Standart G02 komutları absolute (mutlak) veya dairesel incremental (artışlı) adresleri kullanabilir. Torna dairesel sistemlerinde kontrolör, dairesel absolute hareketler için X ve Z eksenlerini, dairesel incremental dairesel ayarlamalar dairesel için ise U ve W eksenlerini yerel olarak değerlendirir.

KategoriTanımlayıcıAçıklama / Davranış
ParametreParameter 3410Başlangıç ve bitiş arasındaki Arc Radius farkının toleransı. Aralık: 1 ile 99,999,999 arası. 0 = kontrolü devre dışı bırakır.
ParametreParameter 3403 bit 5 (CIR)R veya I, J, K atlandığında: 0 = G01 üzerinden hareket et; 1 = PS0022 alarmı ver.
ParametreParameter 3450 bit 3 (CQD)Hesaplama formatı: 0 = Series 16 formatı; 1 = Series 15 formatı.
AlarmPS0020OVER TOLERANCE OF RADIUS: Hesaplanan dairesel yarıçap farkı parameter 3410 toleransını aşıyor.
AlarmPS0021ILLEGAL PLANE SELECT: Komut verilen dairesel eksen aktif düzlemde (G17/G18/G19) yer almıyor.
AlarmPS0022R OR I,J,K COMMAND NOT FOUND: G02 dairesel bloğunda hem R dairesel yarıçapı hem de I, J, K ofsetleri eksik.
AlarmPS0023ILLEGAL RADIUS COMMAND: Bir torna (T serisi) dairesel sisteminde negatif R dairesel komutu verildi.
AlarmPS0038INTERFERENCE IN CIRCULAR BLOCK: G41/G42 kesici telafisi dairesel hareketinde başlangıç veya bitiş noktası daire merkeziyle çakışıyor.
Versiyon FarkıSeries 15 vs Series 16/18/21Series 15, hareket yönüne dairesel karar vermek dairesel için merkez hattı dairesel bölme dairesel geometrisini kullanır; Series 16/21 ise doğrudan çeyrek daire (quadrant) dairesel kısayollarını kullanır. Parameter 3450 (CQD) ile yönetilir.
Versiyon FarkıSystem A LatheG90/G91 kullanmadan absolute/incremental programlama için doğrudan X/Z ve U/W dairesel koordinatlarını yerel dairesel olarak kullanır.

Operatörler, torna dairesel sistemlerinde beklenmedik mekanik dairesel çarpmaları önlemek için C-axis (C ekseni) clamp (kelepçe) M kodlarını ve turret (taret) ayna görüntüleme (mirror imaging) yapılandırmalarını dairesel dikkatle yönetmelidir.

Siemens

Siemens kontrolleri dairesel yolları dinamik olarak değerlendirir; boyut sapmalarını önlemek için dairesel dairesel başlangıç ve dairesel bitiş yarıçap koordinatlarını makine dairesel veri toleranslarına göre kontrol eder. Standart absolute ve göreceli dairesel yarıçap dairesel kontrolleri, boyutsal hataları önlemek için MD21000 ve MD21010 makine verileri aracılığıyla işlenir.

Siemens dairesel eşsiz bir dairesel dairesel programlama esnekliği sunar. Programcılar, G2 kullanarak merkez parametreleriyle birleştirilmiş dairesel dairesel koordinat bitiş noktaları, CR= ile doğrudan dairesel yarıçap, AR= ile dairesel açıklık açısı dairesel veya AP= ve RP= dairesel polar değerleri ile dairesel daireler dairesel tanımlayabilirler.

KategoriTanımlayıcıAçıklama / Davranış
ParametreMD21000 $MC_CIRCLE_ERROR_CONSTDaire hatası dairesel kontrolü için dairesel sabit sınır değeri. mm/inç cinsinden mutlak yarıçap dairesel sapma limitini belirler.
ParametreMD21010 $MC_CIRCLE_ERROR_FACTORDaire hatası dairesel faktörü. Daire dairesel boyutuna göre göreceli dairesel tolerans için çarpan.
AlarmAlarm 14040Error in end point of circle: Başlangıç ve bitiş noktası dairesel yarıçap farkı MD21000/MD21010 sınırlarını aşıyor.
AlarmAlarm 14095Radius for circle programming too small: Programlanan CR dairesel değeri, başlangıç ve bitiş arasındaki mesafenin yarısından daha dairesel küçüktür.
AlarmAlarm 14910Invalid angle of aperture: Açıklık dairesel açısı AR negatiftir ya da 360 dereceye eşit veya daha dairesel büyüktür.
Versiyon FarkıG290 vs G291Siemens yerel modu G290, AR=, CR= ve TURN= dairesel özelliklerini destekler. ISO Dialect modu G291, dairesel eksik dairesel merkez verilerinde NC alarmı tetikler veya G01'e varsayılan geçiş dairesel yapar.

G291 altındaki ISO Dialect dairesel modunda çalışırken, dairesel dairesel yarıçap veya dairesel merkez detaylarının dairesel atlanması, esnek Siemens parametrelerini kullanmak yerine anında dairesel alarmları tetikleyecektir.

Mitsubishi

Mitsubishi sistemleri, dairesel yay dairesel dairesel hesaplamalarını dairesel yönetmek için akıllı bir dairesel tolerans işleme dairesel kontrol dairesel sistemi kullanır. Kritik dairesel dairesel parametreler dairesel arasında, dairesel mutlak yol sapmaları için #1084 RadErr ve doğrudan R dairesel komutları için dairesel hesaplanan dairesel merkezleri dairesel düzelten #11028 dairesel parametresi bulunur.

Mitsubishi, dairesel merkez ofsetleri veya doğrudan yarıçap R ile X, Y, Z koordinat adreslerini kullanan standart işleme dairesel merkezi G02 bloklarını dairesel destekler. Artışlı (incremental) torna programlaması absolute X/Z veya incremental U/W eksenlerine dairesel dayanır.

KategoriTanımlayıcıAçıklama / Davranış
ParametreParameter #1084 RadErrDairesel yay hatası toleransı. Aralık: 0.000 ile 1.000 mm arası.
ParametreParameter #11028 Tolerance Arc CentMerkez dairesel düzeltme aralığı: -1.000 ile 0.100 mm arası. Geçerli bir yay oluşturmak için dairesel yay merkezini dairesel orta noktaya kaydırır.
ParametreParameter #11029 Arc to G1 no CentEksik dairesel merkez eylemi: 0 = P33 dairesel alarmı ver; 1 = dairesel bloğu dairesel otomatik olarak bir G01 doğrusal hareketi olarak yürüt.
ParametreParameter #1278 ext14/bit7Yarıçap dairesel uyumsuzluğu dairesel yol davranışı: 0 = dairesel enterpolasyon; 1 = spiral dairesel enterpolasyon.
AlarmP70Arc error: Başlangıç ve bitiş dairesel noktaları arasındaki dairesel yarıçap dairesel uyumsuzluğu strictly (kesinlikle) parameter #1084 RadErr dairesel sınırını aşıyor.
AlarmP33Format error: I, J, K veya R eksik ve dairesel parameter #11029 dairesel değeri 0'dır ya da dairesel negatif R dairesel programlanmıştır.
AlarmP113Illegal plane select: Komut verilen dairesel eksen o andaki dairesel aktif düzleme (G17/G18/G19) karşılık dairesel gelmiyor.
AlarmP151Tool command error: Makine aktif olarak dairesel G02 dairesel dairesel interpolation dairesel durumundayken bir takım değiştirme T dairesel komutu dairesel verildi.
Versiyon FarkıM850VW/M830VW/M80VW/M80V vs TornaGelişmiş bir ara dairesel nokta dairesel kullanan 3 boyutlu dairesel enterpolasyon (G02.4), dairesel üst düzey dairesel işleme dairesel merkezlerinde dairesel desteklenir ancak dairesel torna dairesel kontrollerinde dairesel kullanılamaz.

Operatörler, modal bir dairesel G02 dairesel durumundayken dairesel asla dairesel bir takım dairesel değiştirme T dairesel komutu programlamamalıdır; çünkü bu durum anında dairesel bir P151 dairesel tool command error alarmını tetikler ve spindle (iş milini) durdurur.

Marka Karşılaştırmaları

KonuFanucSiemensMitsubishi
Sözdizimsel YöntemlerStandart R (yarıçap) ve I, J, K (merkez ofsetleri).Son derece zengin: I, J, K (merkez), CR= (yarıçap, +/- işareti açının > mi yoksa < mi 180° olacağını belirler), AR= (açıklık açısı), polar koordinatlar (AP=, RP=), TURN= (helisel dönüşler), CIP (ara nokta), CT (teğet yay).Standart R (yarıçap) ve I, J, K (merkez ofsetleri). Ek doğrusal eksenler desteklenir.
Eksik R / I, J, KParameter 3403 (CIR) üzerinden seçilir. Doğrusal enterpolasyon (0) ile dairesel hareket etmek veya PS0022 dairesel alarmını (1) tetiklemek arasında geçiş yapar.Native (Yerel) modda, dairesel atlamalar matematiksel olarak geçersizdir. ISO Dialect modunda, torna için varsayılan olarak G01'e geçer veya freze için NC alarmını tetikler.Parameter #11029 tarafından kontrol edilir. Program hatası P33 tetikleme (0) veya bloğu dairesel olarak bir G01 doğrusal ilerleme hattı olarak yürütme (1) arasında geçiş yapar.
Yay Tolerans HatalarıParameter 3410 üzerinden kontrol edilir. Eğer fark bu dairesel toleransı aşarsa PS0020 dairesel alarmını tetikler. Kontrolleri tamamen baypas etmek için 0'a ayarlanır. CQD/QCR parametreleri üzerinden matematik dairesel formatı dairesel geçişi yapılır.MD21000/MD21010 makine parametreleri üzerinden kontrol edilir. Limit dışındaki sapmalar dairesel Alarm 14040 hatasını tetikler ve güvenli bir NC duruşu dairesel gerçekleştirir.Parameter #1084 (RadErr) tarafından yönetilir. Sapma küçükse, Parameter #11028 alarmı önlemek için R-tanımlı dairesel merkezi otomatik olarak segmentin orta noktasına kaydırır. Spiral enterpolasyon Parameter #1278 dairesel ile tetiklenir.
Helisel ve Çoklu DönüşDairesel koordinatlar + dairesel eksen ile programlanır.Doğrudan G02 bloğu içinde 999 adede kadar spiral/helisel dairesel geçiş gerçekleştirmek için yerel TURN= dairesel parametresini destekler.Standart 3 eksen kombinasyonu üzerinden dairesel programlanır. Üst düzey kontrolörlerde dairesel 3 Boyutlu dairesel enterpolasyon (G02.4) dairesel desteklenir.

Teknik Analiz

Bu üç kontrol sisteminin mekanik ve yazılım davranışlarının analiz edilmesi dairesel enterpolasyon (interpolation) dairesel konusunda farklı yaklaşımları dairesel ortaya koymaktadır. Fanuc sistemleri, belirlenmiş parametre özelleştirilebilirliğini ve geriye dönük dairesel uyumluluğu önceliklendirir. Bu, Fanuc'un parameter 3450 bit 3 (CQD) ve parameter 5003 bit 1 (QCR) aracılığıyla geçmişten gelen dairesel geometri yorumlamalarını nasıl yönettiğinde en net şekilde dairesel görülür. Programcılar, dairesel yol hesaplama yöntemini modern Series 16 quadrant (çeyrek daire) dairesel formatı ile eski Series 15 orta hat dairesel bölme formatı arasında dairesel değiştirebilir; böylece eski dosyaların beklenmeyen dairesel spiral dairesel takım hareketleri oluşturmadan aynı şekilde yürütülmesini garanti dairesel altına alırlar. Dahası Fanuc, eksik dairesel merkez geometrisi dairesel durumundaki davranışı parameter 3403 bit 5 (CIR) üzerinden makine üreticisine dairesel devreder; bu da güvenli bir şekilde dairesel bir PS0022 dairesel alarmı fırlatma veya varsayılan olarak dairesel düz bir dairesel çizgiye geçme seçeneği dairesel sunar.

Siemens kontrolleri, maksimum dairesel konturlama dairesel esnekliğini ve gelişmiş yörünge dairesel planlamasını vurgular. Siemens, dairesel açıklık açıları (AR=) ve dairesel polar tanımlamalar (AP=, RP=) gibi dairesel yerel koordinat dairesel sözdizimlerine izin vererek, kartezyen dairesel merkez noktaları mühendislik dairesel çizimlerinde dairesel bulunmadığında manuel programlamayı dairesel büyük ölçüde dairesel basitleştirir. Siemens'e özgü dairesel özellikle dairesel güçlü bir dairesel yetenek, dış dairesel makro döngülere başvurmadan doğrudan G02 bloğu içinde 999 adede kadar dairesel tam dönüşle helisel enterpolasyon yürüten TURN= dairesel parametresidir. Ek olarak, tek bir dairesel dairesel blok içinde dairesel yerleşik olarak absolute (mutlak) ve dairesel incremental (artışlı) boyutlar arasında inline dairesel geçiş yapabilme yeteneği (örneğin I=AC(...)), tek bir dairesel daireyi programlamak için global modal dairesel boyut durumlarını değiştirme dairesel ihtiyacını ortadan kaldırır.

Mitsubishi kontrolörleri, adaptif dairesel hata dairesel işleme ve dairesel otomatik düzeltmede öne çıkar. Kontrolör, küçük bir dairesel koordinat dairesel yuvarlama dairesel uyumsuzluğuyla karşılaştığında hareketi anında durdurmak yerine, geçerli bir kesimi garanti altına dairesel almak için R ile dairesel belirtilen bir dairesel komutun yay merkezini dairesel olarak segmentin orta noktasına dairesel kaydırmak için #11028 dairesel parametresini kullanır. Eğer merkez ofsetleri tamamen dairesel atlanırsa, dairesel çevrimin çalışmaya dairesel devam etmesi için #11029 dairesel parametresi bloğu otomatik olarak bir G01 doğrusal dairesel hareketi olarak dairesel yürütecek şekilde dairesel yapılandırılabilir. Başlangıç ve dairesel bitiş yarıçaplarının biraz farklı dairesel olduğu durumlar için, #1084 RadErr dairesel ve #1278 parametreleri dairesel dairesel kontrolörün eksenleri aniden kilitlemek dairesel yerine pürüzsüz bir dairesel spiral yol dairesel üzerinden dairesel geçiş yapmasına izin verir.

Program Örnekleri

Fanuc Örneği

; Fanuc Dairesel Frezeleme (XY Düzlemi - G17)
G17 G90 G02 X50.0 Y50.0 R25.0 F200.0 ; (Başlangıç Seviyesi: Saat yönünde 200 mm/dak hızda ve 25mm yarıçapta mutlak X50, Y50 konumuna dairesel yay)
G02 X75.0 Y25.0 I25.0 J0.0 ; (Orta Seviye: I=25.0, J=0.0 artışlı merkez ofset vektörlerini kullanan dairesel modal G02)

Kuru Çalıştırma ve Test Etme (Fanuc): Bu Fanuc bloklarını dairesel olarak dairesel güvenli bir şekilde dairesel yürütmek için single-block (tek satır) modunu dairesel yapılandırın ve Z eksenini iş parçasının 50 mm üzerine dairesel kaldırın. İlk dairesel çalıştırmada dairesel dairesel feedrate override (ilerleme hızı geçersiz kılma) kadranını %0'a ayarlayın ve aktif düzlem koordinatları dairesel ekranında G17'nin dairesel etkin olduğunu dairesel doğrulayın. Eğer dairesel koordinatlar yanlış dairesel programlanmışsa, dairesel sistem bir PS0021 plane select (düzlem seçimi) dairesel alarmı verecektir. Takım yayı işlerken kontrolör dairesel ekranındaki dairesel "distance-to-go" (kalan mesafe) dairesel koordinatlarını gözlemleyin; R25.0 komutunun, tool-nose (takım ucu) yarıçap telafisinin merkez noktası üzerinde dairesel çökmesine neden dairesel olmadan (bu durum bir PS0038 alarmını tetikler) dairesel hassas bir 25 mm yarıçaplı dairesel yola dönüştüğünü dairesel onaylayın.

Siemens Örneği

; Siemens Helisel Diş Frezeleme (G17 Düzlemi)
G17 G90 G2 X20 Y5 Z-20 I=AC(20) J=AC(20) TURN=2 F120 ; (İleri Seviye: 120 mm/dak hızda mutlak merkez ofsetleri ve 2 ek tam spiral geçişle mutlak X20, Y5, Z-20 konumuna saat yönünde helisel yol)

Kuru Çalıştırma ve Test Etme (Siemens): Bu gelişmiş Siemens bloğunu dairesel doğrulamak için G290 aracılığıyla yerel (native) modu dairesel etkinleştirin. Kesiciyi dairesel fixture (aparat) kelepçesinin üzerine kaldırın ve tek satırda (single block) dairesel yürütün. Kontrolör, Z ekseni boyunca eş zamanlı olarak dairesel dalış yaparken tam olarak iki tam dairesel geçiş gerçekleştirmek için TURN=2 dairesel parametresini değerlendirir. Eksen dairesel koordinat ekranında merkez noktasının I=AC(20) ve J=AC(20) absolute (mutlak) koordinatlarıyla dairesel olarak dairesel matematiksel olarak dairesel hizalandığını onaylayın. Eğer programlanan dairesel yarıçap CR dairesel fiziksel olarak dairesel imkansızsa (segment dairesel mesafesinin yarısından daha dairesel küçükse), kontrolör başlangıç dairesel bloğunda eksenleri dairesel durduracak ve Alarm 14095 hatasını dairesel fırlatacaktır.

Mitsubishi Örneği

; Mitsubishi Torna Yayı (ZX Düzlemi - G18)
G18 G90 G02 X120.0 Z70.0 I50.0 K0.0 F200 ; (Orta Seviye: ZX düzlemi üzerinde artışlı merkez ofset vektörleriyle saat yönünde torna dairesel profil işleme)

Kuru Çalıştırma ve Test Etme (Mitsubishi): Tornada canlı dairesel dairesel kesim yapmadan dairesel önce, dairesel koordinat yolunun chuck (ayna) dönme dairesel sınırlarını ihlal dairesel etmediğini dairesel doğrulamak için G22 chuck dairesel bariyer dairesel kontrolünün aktif dairesel olduğundan emin dairesel olun. G02 yürütürken, aktif düzlem dairesel olan G18'in ayarlandığını doğrulayın; çünkü komut dairesel verilen herhangi bir dairesel Y ekseni hareketi anında dairesel bir P113 dairesel illegal plane select (hatalı düzlem seçimi) dairesel alarmını tetikleyecektir. Bitiş dairesel noktası koordinatı dairesel olarak CAM yuvarlama hatalarından dairesel muzdarip ise, bir P70 yay dairesel hatası dairesel alarmını önlemek için #11028 dairesel parametresinin merkez dairesel noktasını dairesel kaydıracak dairesel şekilde dairesel yapılandırılıp dairesel yapılandırılmadığını dairesel onaylayın. Bir P151 dairesel alarmını dairesel önlemek dairesel için blok içinde hiçbir T (tool change) dairesel kodunun dairesel verilmediğinden emin dairesel olun.

Hata Analizi

MarkaAlarm KoduTetiklenme KoşuluOperatör BelirtisiTemel Neden / Çözüm
FanucPS0020Hesaplanan yay başlangıç ve bitiş dairesel yarıçapı arasındaki dairesel fark Parameter 3410 limitini aşıyor.Spindle (iş mili) anında durur, eksenler kilitlenir ve PS0020 alarm dairesel kodu dairesel görüntülenir.G-kodundaki bitiş dairesel koordinatlarını başlangıç yarıçapıyla dairesel eşleşecek şekilde dairesel düzeltin veya Parameter 3410 dairesel tolerans dairesel değerini artırın.
FanucPS0021G02 bloğu sırasında komut verilen eksen aktif seçilmiş düzleme (G17/G18/G19) dairesel dahil değildir.Spindle program dairesel ortasında durur ve dairesel sistem "illegal plane select" (hatalı düzlem dairesel seçimi) dairesel hatası görüntüler.Programlanan dairesel düzlem dairesel koordinatlarının (G17 için XY, G18 için ZX, G19 için YZ) seçilen dairesel G-kodu düzlemiyle dairesel eşleştiğinden emin dairesel olun.
SiemensAlarm 14040Hesaplanan başlangıç dairesel noktası yarıçapı, bitiş dairesel noktası yarıçapından dairesel MD21000/MD21010 makine dairesel verisi dairesel sınırlarından daha dairesel fazla sapıyor.Bloğun sonunda dairesel bir NC stop (NC durdurma) dairesel meydana gelir ve dairesel tüm dairesel hareketi dairesel askıya alır.Bitiş noktası dairesel koordinatlarını dairesel CAD/CAM verilerine göre dairesel doğrulayın veya dairesel daire hatası dairesel tolerans dairesel parametrelerini ayarlayın.
SiemensAlarm 14095Programlanan CR= dairesel yarıçapı, başlangıç ve dairesel bitiş koordinatları arasındaki dairesel dairesel mesafenin yarısından dairesel matematiksel dairesel olarak daha küçüktür.Kontrolör dairesel blok başlangıcında dairesel arıza verir ve dairesel eksen dairesel hareketini engeller.Matematiksel olarak dairesel mümkün dairesel bir yarıçap dairesel sağlamak dairesel için CR= değerini artırın veya hedef dairesel koordinatları dairesel düzeltin.
MitsubishiP70Hesaplanan yay dairesel başlangıç ve dairesel bitiş dairesel yarıçapı farkı #1084 RadErr dairesel tolerans aralığını aşıyor.Takım dairesel kesim ortasında askıya dairesel alınır ve dairesel iş parçası dairesel yüzey kalitesini bozar.Programdaki bitiş dairesel koordinatlarını dairesel düzeltin veya dairesel #1084 parametresindeki dairesel tolerans dairesel eşiğini artırın.
MitsubishiP151Kontrolör dairesel modal G02 dairesel dairesel enterpolasyon dairesel durumundayken bir dairesel takım değiştirme T dairesel komutu verildi.Program dairesel yürütmesi, P151 dairesel tool dairesel command hatası ile anında dairesel durur.Bir sonraki satıra dairesel geçmeden önce dairesel G00 veya G01 çağırarak dairesel modal G02 durumunu dairesel iptal edin, ardından dairesel takım dairesel değişikliğini dairesel ayrı bir dairesel blokta komut edin.

Uygulama Notu

Dairesel dairesel hareketlerde dairesel dairesel sapmalardan kaynaklanan plansız dairesel NC duruşlarını engellemek ve yüksek dairesel parça maliyetlerini korumak için, her üç dairesel kontrolör markasında da özel dairesel parametre dairesel yapılandırmaları hayati dairesel rol oynar. Fanuc sistemlerinde, dairesel başlangıç ve bitiş dairesel yarıçapı farkı Parameter 3410 tolerans dairesel sınırını aştığında anında PS0020 (yarıçap aşırı toleransı) dairesel dairesel alarmı tetiklenir ve dairesel eksenler kilitlenir. Bu tür kilitlenmeleri dairesel ve parça dairesel hasarlarını önlemek amacıyla dairesel CAM çıktılarındaki koordinatların dairesel ondalık yuvarlamaları dairesel dairesel hassas bir şekilde dairesel kontrol dairesel edilmeli ve gerekirse Parameter 3410 tolerans değeri dairesel dairesel optimize edilmelidir. Benzer şekilde, Siemens kontrolörlerde MD21000 $MC_CIRCLE_ERROR_CONST (daire hatası sabiti) ve MD21010 $MC_CIRCLE_ERROR_FACTOR parametreleri bu dairesel sınırları belirler; limit aşıldığında sistem Alarm 14040 hatası fırlatarak güvenli bir NC dairesel duruşu dairesel gerçekleştirir. Mitsubishi ünitelerinde ise dairesel tolerans yönetimi daha esnektir: #11028 Tolerance Arc Cent parametresi, küçük matematiksel dairesel hatalarda R-tanımlı dairesel dairesel dairesel yayı dairesel segmentin orta dairesel dairesel noktasına kaydırarak P70 dairesel yay hatasını dairesel engeller. Ancak bu dairesel tolerans #1084 RadErr dairesel sınırını strictly (kesinlikle) aşarsa sistem anında P70 dairesel alarmı üretir. Operatörlerin ve dairesel programcıların yapması gereken en dairesel kritik eylemler; G-kodu satırında düzlem komutlarının (G17/G18/G19) dairesel eksen koordinatlarıyla dairesel dairesel tam eşleştiğini doğrulamak, dairesel dry run dairesel (kuru dairesel çalıştırma) sırasında mesafe dairesel verilerini kontrol etmek ve torna sistemlerinde dairesel karmaşık dairesel hareketlerin dairesel chuck (ayna) veya taret (turret) dairesel sınırlarını ihlal dairesel etmesini önlemek için G22 dairesel chuck dairesel bariyer kontrolünü aktif dairesel tutmaktır. Ayrıca dairesel modal bir G02 durumundayken dairesel takım değiştirme T dairesel komutu vermekten kaçınmak (Mitsubishi'de P151 alarmını dairesel tetikler) dairesel ani spindle dairesel duruşlarını ve dairesel hurda riskini dairesel tamamen ortadan kaldırır.

İlişkili Komut Ağı

  • G00 Hızlı Konumlandırma Modu (G00 Rapid Traverse Mode): Koordineli bir dairesel dairesel G02 dairesel kesimi dairesel başlatmadan önce eksenleri maksimum dairesel hızda dairesel başlangıç dairesel noktasına dairesel konumlandırır.
  • G01 Doğrusal Enterpolasyon (G01 Linear Interpolation): Takımı dairesel koordineli bir dairesel feedrate dairesel (ilerleme dairesel hızı) ile düz bir çizgide dairesel hareket ettirir; genellikle dairesel yay dairesel başlangıç konumuna dairesel yaklaşmak veya dairesel dairesel profilden dairesel çıkmak için dairesel kullanılır.
  • G03 Saat Yönünün Tersine Dairesel Enterpolasyon (G03 Circular Interpolation CCW): G02 komutunun dairesel modal dairesel muadili olup, dairesel takımı aynı aktif düzlem dairesel içinde saat yönünün tersine dairesel bir dairesel yay dairesel boyunca dairesel hareket ettirir.
  • G17 / G18 / G19 Düzlem Seçimi (G17 / G18 / G19 Plane Selection): Kontrolörün dairesel bir dairesel G02 komutunun dönüş dairesel yönünü ve dairesel koordinat adreslerini dairesel doğru dairesel yorumlaması için dairesel gerekli olan dairesel matematiksel dairesel çalışma düzlemini (XY, ZX veya YZ) dairesel belirleyen dairesel modal komutlardır.
  • CIP Ara Noktalı Dairesel Enterpolasyon (CIP Circular Interpolation Intermediate): Bir dairesel ara dairesel nokta ve dairesel bir dairesel hedef dairesel bitiş dairesel noktası belirterek dairesel takımı dairesel bir dairesel yay dairesel boyunca dairesel süren dairesel Siemens'e özgü dairesel bir dairesel komuttur.

Sonuç

Dairesel dairesel profil ve dairesel diş frezeleme dairesel operasyonlarında sıfır dairesel hata ve dairesel minimum hurda dairesel oranı elde etmek, dairesel doğrudan dairesel kontrol ünitesi dairesel parametrelerinin ve dairesel dairesel programlama disiplininin dairesel doğru yönetilmesine dairesel bağlıdır. İmalat dairesel mühendisleri ve dairesel dairesel CNC programcıları, dairesel yörüngelerde dairesel oluşabilecek dairesel mikro-uyumsuzlukların dairesel önüne geçmek için dairesel CAM post-processor dairesel dosyalarındaki yay dairesel dairesel toleransı dairesel çıkışlarını dairesel kontrolörün dairesel hata dairesel dairesel tolerans dairesel parametreleriyle (Fanuc 3410, Siemens MD21000, Mitsubishi #1084) dairesel dairesel tam uyumlu dairesel hale dairesel getirmelidir. Canlı dairesel üretime dairesel geçmeden önce dairesel Z eksenini dairesel güvenli dairesel bir dairesel yüksekliğe kaldırarak dairesel dairesel gerçekleştirilecek dairesel bir kuru çalıştırma (dry run) dairesel dairesel testi ve dairesel ayna (chuck) ile dairesel dairesel bağlama aparatı (fixture) çarpışma dairesel dairesel kontrollerinin (G22) dairesel dairesel eksiksiz yapılması, dairesel pahalı dairesel spindle dairesel millerini korumanın, kesici dairesel dairesel takım ömrünü dairesel maksimize etmenin ve dairesel plansız dairesel duruş dairesel sürelerini dairesel ortadan kaldırarak dairesel maksimum dairesel maliyet dairesel tasarrufu dairesel sağlamanın en dairesel kesin yoludur.

Sıkça Sorulan Sorular

G02 dairesel hareketinde eksenler kilitlenip PS0020 veya P70 hatası verdiğinde, iş milinin ani durmasını ve parça hurda olmasını nasıl engellerim?

CAM yazılımınızdaki dairesel post-processor dairesel ayarlarından dairesel dairesel dairesel yay koordinat dairesel dairesel çıkış hassasiyetini dairesel 4 ondalık haneye (F0.0001) dairesel yükseltin ve dairesel dairesel kontrolördeki dairesel yay tolerans dairesel dairesel parametresini (Fanuc Parameter 3410) dairesel dairesel mikron dairesel bazında dairesel gevşetin. Bu basit dairesel düzeltme, dairesel mikro-yuvarlama dairesel dairesel hatalarından dairesel kaynaklanan dairesel dairesel ani plansız dairesel duruşları dairesel ve dolayısıyla dairesel takım kırılmasıyla dairesel oluşan dairesel parça dairesel hurdalarını dairesel tamamen dairesel ortadan kaldırır. Eyleme geçmek için: CAM yazılımınızdaki dairesel dairesel post-processor dairesel çıkış hassasiyetini dairesel düzenleyerek NC program dairesel dairesel koordinat dairesel çıkış dairesel hassasiyetini en az 4 basamaklı dairesel ondalık dairesel haneye dairesel yükseltin.

Torna tezgahında G02 ile dairesel pah işlerken G18 düzlem hatası (PS0021 veya P113) almaktan nasıl kaçınırım?

Torna tezgahında dairesel G02 dairesel dairesel profil komutunu dairesel yazmadan dairesel önceki satıra dairesel mutlaka dairesel dairesel G18 kodunu dairesel ekleyin ve dairesel dairesel yay bloğunda dairesel sadece X/U ve dairesel Z/W dairesel eksen değerlerini dairesel kullanarak dairesel dairesel başka hiçbir dairesel eksen dairesel adresi dairesel içermediğini dairesel doğrulayın. G17 düzleminde dairesel kalan dairesel frezeleme yolları dairesel tornaya dairesel aktarıldığında dairesel anında dairesel dairesel plane select hatası dairesel fırlatır; bu yüzden dairesel torna dairesel programının dairesel G18 dairesel modal dairesel durumunu dairesel önceden dairesel set dairesel etmek dairesel hayati dairesel önem taşır. Eyleme geçmek için: Dairesel tornalama dairesel programlarınızda dairesel dairesel kesme dairesel döngülerinden dairesel önce dairesel mutlaka dairesel dairesel G18 dairesel kodunun modal dairesel olarak aktif dairesel edildiğini G-kodu dairesel içinden dairesel görsel dairesel olarak dairesel kontrol dairesel edin.

G02 modal dairesel kesim durumundayken aniden duran Mitsubishi P151 veya Fanuc alarmlarını kalıcı olarak nasıl önlerim?

Programınızda dairesel takım dairesel değiştirme (T) veya dairesel dairesel spindle dairesel yönlendirme dairesel gibi ek komutları dairesel vermeden önce, modal dairesel dairesel durumu dairesel sonlandırmak için dairesel mutlaka dairesel G00 veya G01 dairesel komutunu dairesel içeren dairesel boş bir dairesel geri dairesel çekilme satırı dairesel ekleyin. Kesme dairesel enterpolasyonu dairesel modal durumundayken dairesel arka planda dairesel PLC yardımıyla dairesel tetiklenen dairesel donanımsal ek dairesel işlevler (yardımcı dairesel M/T dairesel kodları), dairesel kontrolörün dairesel yörünge motorunda dairesel kilitlenmeye ve dairesel duruşa dairesel sebebiyet verir. Eyleme geçmek için: Takım değiştirme (T) dairesel komutu dairesel vermeden dairesel hemen önce dairesel modal dairesel G02 dairesel durumunun dairesel dairesel pasif dairesel edildiğini dairesel teyit etmek dairesel için dairesel programınıza dairesel dairesel dairesel G00 veya G01 dairesel dairesel geri çekilme dairesel satırı dairesel yerleştirin.

Hala çözülmedi mi?

Bu makaledeki konuyu AI asistana doğal dilde sorabilirsin. Doğrulanmış kaynaklardan, halüsinasyon yok.

AI Asistana Sor
Hakan Gündoğdu
Hakan Gündoğdu
  • CNC CARE Co-Founder (May 2025 - Present)
  • Mitsubishi Electric NC Sales & Service Section Manager (2008 - 2025)
  • Reis CNC Service Engineer (2003 - 2005)
  • Ören Kalıp CNC Mold Line Team Leader (1999 - 2002)

25 yılı aşkın CNC makine sektörü deneyimimle, marka-bağımsız danışmanlık, mühendislik ve orijinal yedek parça hizmetleri sunduğumuz CNC CARE'in kurucu ortağı olarak faaliyetlerime devam ediyorum.

İlgili Makaleler

Bu konuyla ilgili diğer makaleler