Fanuc PS0090 ve DS0300 Referans Dönüş Alarmları Çözüm Rehberi
Fanuc PS0090 ve DS0300 referans dönüş alarmlarını giderin. Adım adım enkoder teşhisi, Parametre 1815 APZ sıfırlama, 128-pals hata ayarı ve G28 homing rehberi.
Giriş
Hasarlı bir kesici takım nedeniyle otomatik çevrimin aniden durdurulmasının ardından, makine koordinat takibinin kaybolması veya referans noktasına sıfırlama (homing) prosedürünün hatalı yapılması, ağır bir takım taretini (turret) veya magazin (magazine) mekanizmasını doğrudan iş parçasına, fikstüre veya mengene çenesine son hızla çarptırma riski taşır. Koordinat sıfırlama komutu sıfır noktasına çok yakın bir mesafeden veya aşırı yavaş jog ilerleme hızıyla çalıştırıldığında, servo sürücü enkoderin bir turluk referans sinyalini yakalaması için gereken minimum 128 palslık konum sapmasını DGN 300 teşhis ekranında kaydedemez. Bu durum, kontrolörün anında bir PS0090 Referans Dönüşü Tamamlanamadı alarmı vermesine ve eksen hareketlerinin aniden kilitlenmesine yol açar. Eğer bu esnada enkoderin yedekleme pili tamamen boşalmışsa, absolute position detektörünün sıfır noktası ilişkisi koparak APZ biti sıfıra düşer ve sistem sürekli bir DS0300 APC Alarmı durumunda kilitli kalır. Bu alarmların doğru giderilememesi, parçanın anında hurda (scrap) sepetine gitmesine neden olurken, plansız duruş süresi (downtime) nedeniyle binlerce dolarlık ciddi üretim kayıplarına yol açar. Bu homing hatalarını çözmek; parametre doğrulaması, servo motorun manuel döndürülmesi ve sistemin güvenli bir şekilde sıfırlanmasını içeren disiplinli bir sorun giderme protokolünü uygulamayı gerektirir.
Teknik Özet
| Teknik Öznitelik | Spesifikasyon / Değer |
|---|---|
| Komut Kodları | G27, G28, G29, G30, G30.1 |
| Modal Grup | Grup 00 (Modal olmayan) |
| Uyumlu Marka | Fanuc |
| Kritik Parametreler | Parametre No. 1815 (APC, APZ, RVS), Parametre No. 1869, Parametre No. 1005 (ZRNx), Parametre No. 1012 (IDGx) |
| Teşhis Ekranı (Diagnostic) | DGN 300 / DGN 800–807 (Konum hatası ≥128 pals gereklidir) |
| Birincil Kısıt | Yavaşlama köpekli (deceleration dog) sıfıra dönüşte, tek turluk sinyalin doğrulanması için ≥128 palslık konum sapması gereklidir; DS0300 alarmını gidermek ise motorun manuel olarak ≥1 tur döndürülmesini ve ardından CNC ile servo sürücü gücünün kapatılıp açılmasını (hard reboot) şart koşar. |
Hızlı Okuma
- Sıfıra Dönüş Mesafesini Belirleyin: Eksenin yeterince hızlanabilmesi için sıfıra dönüş döngüsünün başlama noktasının referans noktasından yeterince uzak olduğundan emin olun.
- Pals Eşiğini Doğrulayın: Sıfıra dönüş işlemi esnasında DGN 300 teşhis ekranında en az 128 palslık konum sapması (position deviation) biriktirebilecek yükseklikte bir ilerleme hızı (feedrate) sağlayın.
- 1 Tur Kuralını Yerine Getirin: Bir DS0300 alarmını giderirken, enkoderin fiziksel olarak tek turluk dönüş sinyalini algılayabilmesi için eksen motorunu manuel olarak en az bir tam tur döndürün.
- Gücü Tamamen Kapatıp Açın: Manuel döndürme işleminin ardından, yeni mutlak konum referansını kaydetmek için hem CNC hem de servo sürücü ünitelerinin gücünü tamamen kapatıp yeniden başlatın.
- Kilitleme Durumunu Kontrol Edin: Takım değişimlerini engelleyecek ve koordinat alarmlarını tetikleyecek Z ekseni üzerindeki hiçbir makine kilidinin veya ayna görüntüsünün aktif olmadığını doğrulayın.
- Kritik Bitleri Takip Edin: Mutlak konum dedektörlerinin doğru şekilde etkinleştirildiğini ve eşleştirildiğini doğrulamak için Parametre 1815 Bit 5 (APC) ve Bit 4 (APZ) değerlerini kontrol edin.
Temel Kavramlar
Pratik programlama etkileri ve operatör dikkati, Fanuc sistemlerinin mutlak konum dedektörleri (absolute position detectors) ve sıfıra dönüş (zero return) prosedürlerini nasıl yönettiği ile yakından ilişkilidir. Konum hatası miktarının 128 palsı aşması yönündeki katı gereksinim, programcıların ve operatörlerin sıfıra dönüş döngüsünü başlatmadan önce eksenin referans noktasından yeterince uzak konumlandırıldığını görsel ve fiziksel olarak doğrulamasını zorunlu kılar. Eğer başlangıç noktası çok yakınsa veya jog ilerleme hızı çok yavaşsa, kontrol sistemi pals kodlayıcının (pulse coder) tek turluk referans sinyalini yakalayamaz ve bu da PS0090 referans dönüşü tamamlanamadı alarm kodunun tetiklenmesiyle sonuçlanır [7, 23]. Mutlak konum dedektörü uyuşmazlığını güvenli bir şekilde gidermek için operatörler, motoru manuel olarak en az bir tam tur döndürmeli ve ardından yeni bir sıfır noktası oluşturmak için CNC ile servo sürücü gücünü kapatıp açmalıdır [23, 26, 27].
Taret (turret) veya magazin (magazine) gibi hareketli mekanik donanımlarla çalışırken, güvenli tezgah çalışması ve hassas koordinat takibi için referans konumlarının doğru belirlenmesi hayati önem taşır [28, 29]. Örneğin, hasarlı bir kesici takım nedeniyle otomatik operasyon kesintiye uğradığında, daha büyük sorunları önlemek için P-tipi koordinat sistemi değişiklikleri kullanılarak programın yeniden başlatılması kontrolör tarafından engellenir [30, 31]. Eğer bir operatör Z ekseninde bir makine kilidi (machine lock) veya ayna görüntüsü (mirror image) aktifken takım değiştirmeye çalışırsa, kontrol sistemi tehlikeli durumlerin önüne geçmek için süreci durduracak özel alarmlar üretir [32, 33].
Fanuc kontrolleri, standart kontrol mantığına kıyasla referans dönüşlerinde son derece karakteristik davranışlar sergiler. İlk olarak, köpekli (dog-based) sıfıra dönüş işlemlerinde tek turluk referans sinyalini doğrulamak için teşhis kayıtlarında tam olarak 128 palslık bir konum sapması eşiği kaydedilmesini şart koşarlar [7-9]. İkinci olarak Fanuc, DS0300 gibi absolute pals kodlayıcı alarmları için katı bir parametre tabanlı ilişkilendirme yürütür; kaybedilen sıfır noktası durumunu temizlemek için, enkoderin yazılımsal referans gridini kabul etmesinden önce fiziksel dönüşü mekanik olarak kaydetmesini güvenceye almak amacıyla, motorun en az bir tur manuel döndürülmesini ve ardından sert bir güç döngüsü yapılmasını (hard power reboot) zorunlu kılar [4, 23, 26].
Komut Yapısı
Sıfıra dönüş işlemlerine yönelik Fanuc G-kodu komut yapısı, eksen hareketini tezgahın mutlak sıfır koordinatına göre kontrol eden modal olmayan (non-modal) Grup 00 komutları üzerine kuruludur. Bu komutlar, servo sürücüyü yüksek hassasiyetli homing döngülerini çalıştırmaya yönlendirir veya tezgahın fiziksel olarak doğru referans noktasında bulunup bulunmadığını doğrular. Bu G-kodları modal olmadığından, her blokta açıkça komut edilmelidirler; böylece programcının koordinat ofsetleri üzerindeki kontrolü tam olarak sağlanır.
Köpekli (dog-based) sıfıra dönüşler sırasında CNC, mekanik yavaşlama şalterleri (deceleration switches) ve pals kodlayıcıdan gelen elektriksel geri bildirimlere dayanarak hareketi koordine eder. Köpeksiz (dogless) sıfıra dönüş kullanıldığında ise, fiziksel şalterlere ihtiyaç duymadan başlangıç noktasını tanımlamak için parametre konfigürasyonları süreci yönetir. Mekanik hasarları önlemek için programcılar, bu hareketleri komut etmeden önce koordinat sistemi ayarlarının tam olarak yapıldığından ve hiçbir makine kilidinin aktif olmadığından emin olmalıdır.
Sıfıra dönüş sözdizimi ve eksen koordinat adresleri şu şekilde yapılandırılmıştır:
G28 X_ Y_ Z_: Ara nokta koordinatları üzerinden otomatik referans noktasına dönüş.G27 X_ Y_ Z_: Eksenin sıfır noktasında olduğunu doğrulamak için referans noktası dönüş kontrolü.G29 X_ Y_ Z_: Ara nokta üzerinden referans noktasından geri dönüş.G30 P_ X_ Y_ Z_: 2., 3. veya 4. referans noktasına dönüş (P parametresi konumu belirler).G30.1 X_ Y_ Z_: Değişken (floating) referans noktasına dönüş.
Sıfıra dönüş sözdizimi ve koordinat sistemlerinin detaylı analizi için G28 G29 G30 Reference Point Return kılavuzunu inceleyebilirsiniz.
Mutlak enkoderi ve sıfıra dönüş teşhis zamanlamasını kontrol eden kritik makine parametreleri aşağıdaki tabloda açıklanmıştır:
| Parametre | Açıklama | Değer Aralığı / Seçenekler |
|---|---|---|
Parametre No. 1815 Bit 5 (APC) | Belirlenen eksen için mutlak konum dedektörünü etkinleştirir. | 0 (Devre Dışı) veya 1 (Etkin) |
Parametre No. 1815 Bit 4 (APZ) | Mutlak konum dedektörünün sıfır noktasının ayarlanıp ayarlanmadığını gösterir. | 0 (Ayarlanmadı/Kayıp) veya 1 (Ayarlı/Kurulu) |
Parametre No. 1815 Bit 0 (RVS) | Tek bir dönüş üzerinden hareket edebilir aralığı belirler. | 0 veya 1 |
Parametre No. 1869 | Hareket aralığı yapılandırma değerleri. Bu parametrenin sıfırlanması APZ bitini 0 yapar. | Tam sayı aralık değerleri |
Parametre No. 1005 Bit 0 (ZRNx) | Otomatik çevrim başlatılmadan önce referans noktasına dönüşün zorunlu olup olmadığını belirler. | 0 (Zorunlu Değil) veya 1 (Zorunlu) |
Parametre No. 1012 Bit 0 (IDGx) | Köpeksiz dönüşlerde referans noktasının tekrar sıfırlanmasını engellemek için 1 olarak ayarlanır. | 0 veya 1 |
Teşhis DGN 300 / DGN 800–807 | Konum hatası miktarı. Sıfıra dönüş sırasında aktif pals kodlayıcı sapmasını takip eder. | En az 128 pals değeri gereklidir |
Marka Uygulamaları
Fanuc
Fanuc CNC kontrollerinde referans noktası dönüşleri, mutlak pals kodlayıcı teşhisleri ve eksen servo motorlarının fiziksel konumlandırılması ile doğrudan entegredir. Otomatik bir sıfıra dönüş işlemini başarıyla gerçekleştirmek için programcı, eksenin başlangıç konumunun servo sürücünün yeterli mesafe kat etmesine izin verecek şekilde ayarlandığından emin olmalıdır. Bu mesafe, teşhis ekranında DGN 300 veya DGN 800-807 kayıtlarındaki konum hatası miktarı olarak izlenir. Köpekli sıfırlama sırasında sistemin en az 128 palslık bir konum sapması kaydetmesi gerekir. Eğer sıfıra dönüşün başladığı nokta mekanik referans şalterine çok yakınsa veya jog ilerleme hızı aşırı düşükse bu pals eşiğine ulaşılamaz; kontrol ünitesi pals kodlayıcının tek turluk sinyalini yakalayamaz ve PS0090 alarmını tetikler.
Parametre 1815 Bit 4 (APZ) değerinin 0'a düşmesiyle kendini gösteren DS0300 alarmı gibi kayıp sıfır noktası durumunu çözerken, operatörlerin fiziksel bir enkoder senkronizasyonu gerçekleştirmesi gerekir. Yazılımın referans gridini kaydedebilmesi için operatör, dahili pals kodlayıcıyı mekanik olarak hizalamak amacıyla motor milini veya vidalı mili manuel olarak en az bir tam tur döndürmelidir. Manuel döndürme tamamlandıktan sonra, CNC ve servo sürücü gücünün kapatılıp açılması yeni referans koordinatlarını ilklendirir. Eğer köpeksiz dönüş döngüsü sırasında bu mutlak pozisyon kurulmadan G28 komut edilirse, sistem beklenmedik taret veya magazin çarpışmalarını önlemek için koordinat hareketi reddeder. Bu geri bildirim döngüleri, SV0411 Servo Deviation Alarm teşhis serisindeki gibi diğer servo izleme fonksiyonlarıyla benzer şekilde çalışır.
Marka Karşılaştırmaları
Bu makale özel olarak Fanuc markasına göre filtrelendiğinden, farklı kontrolör nesillerinin, yazılım sürümlerinin ve serilerin referans dönüş teşhislerini ve hata raporlamalarını nasıl ele aldığını karşılaştırıyoruz.
| Fanuc Serisi / Seçeneği | Sıfıra Dönüş Özellikleri ve Mesajları | Teşhis ve Alarm Farklılıkları |
|---|---|---|
| Fanuc M Serisi ve T Serisi (Alarm 224) | Alarm 224 ekranı seriye özel metinler görüntüler. | Frezeleme ve tornalama eksenlerinin fiziksel farkını yansıtacak şekilde, M Serisi ekranda "RETURN TO REFERENCE POINT" (Referans Noktasına Dönün) yazısı görüntülerken, T Serisi "TURN TO REFERENCE POINT" (Referans Noktasına Döndürün) yazısı görüntüler. |
| Fanuc FS0-MC (ed. 14) ve FS0-TC (ed. 09) | Güncellenmiş SPC referans noktası oluşturma yazılım mantığı. | Referans noktası kurulumunun başarısız olması durumunda tetiklenen alarm metni, eski yazılım sürümlerindeki "PULSE MISS" ibaresinden bu yeni sürümlerde "ZRN IMPOSSIBLE" olarak değiştirilmiştir. |
| Fanuc Series 16i / 18i / 21i - Series 0i - Series 15i | Parametre kontrollü mutlak konum sıfır ayarı. | Bit düzeyindeki Parametre No. 1815 Bit 4 (APZ) ve Bit 5 (APC) ile yönetilir. Eğer sıfır noktası ilişkisi koparsa, modern Series 16i/18i/21i ve 0i modelleri motorun manuel olarak en az bir tur döndürülmesini ve ardından sert bir güç döngüsünü zorunlu kılarken; eski nesil sistemler gelişmiş elektronik grid yedekleme parametreleri olmadan temel mekanik şalter köpekli dönüşlere güvenir. |
Teknik Analiz
Farklı Fanuc kontrol serileri ve yazılım sürümlerinin analitik bir karşılaştırması, üreticinin donanıma bağımlı homing işlemlerinden yazılımla yapılandırılan mutlak enkoder gridlerine nasıl geçiş yaptığını açıkça ortaya koymaktadır. Fanuc kontrollerinin eski yazılım sürümlerinde, sıfıra dönüş sırasında pals kodlayıcının tek turluk referans sinyalinin yakalanamaması durumu basitçe 'PULSE MISS' olarak etiketleniyor ve operatöre yetersiz teşhis bilgisi sunuyordu. FS0-MC (sürüm 14) ve FS0-TC (sürüm 09) gibi daha yeni yazılım basımlarında ise bu durum NCK tarafından dinamik olarak analiz edilerek ekranda 'ZRN IMPOSSIBLE' şeklinde gösterilmekte ve sıfıra dönüş için gerekli fiziksel ön koşulların sağlanamadığı işaret edilmektedir. Benzer şekilde, Alarm 224 için gösterilen ekran mesajı uygulama tipine göre değişiklik gösterir; döner taretler ile lineer freze tablaları arasındaki fiziksel farkları yansıtacak şekilde M serisi dik işleme merkezleri için 'RETURN TO REFERENCE POINT' ve T serisi torna tezgahları için 'TURN TO REFERENCE POINT' ifadesi kullanılır.
Modern Fanuc kontrollerindeki parametre tabanlı eşleştirmeler de katı bit düzeyinde güvenlik önlemleri kullanır. Mutlak konum dedektörü, APC (Bit 5) ile mutlak geri bildirimi etkinleştiren ve APZ (Bit 4) ile sıfır noktası ilişkisini takip eden Parametre No. 1815 üzerinden yapılandırılır. Eğer Parametre No. 1869 değiştirilirse veya yedekleme pili voltajı düşerse, makine konumu ile mutlak konum dedektörü arasındaki uyum bozularak APZ biti 0'a düşer. Tüm modern serilerde bu durumu çözmek için servo motorun fiziksel olarak en az bir tam tur döndürülmesi şarttır. Bu mekanik döndürme zorunludur; çünkü pals kodlayıcının yazılıma yeni referans koordinatlarını kabul ettirebilmesi için fiziksel bir indeks devri kaydetmesi gerekir. Bu döndürme işleminin ardından hem CNC'nin hem de servo sürücünün gücü tamamen kapatılıp açılarak (hard power cycle), enkoderin teşhis kaydının tezgahın fiziksel koordinatlarıyla kusursuz bir şekilde senkronize olması sağlanır.
Program Örnekleri
Aşağıdaki Fanuc G-kodu program blokları, sıfıra dönüş ve konum doğrulama komutlarının doğru kullanımını göstermektedir. Bu modal olmayan Grup 00 G-kodları, öngörülebilir eksen yörüngeleri sağlamak amacıyla mutlaka ara nokta koordinatlarıyla birlikte programlanmalıdır.
1. Ara nokta üzerinden otomatik referans konumuna dönüş
; Ara nokta üzerinden otomatik referans konumuna dönüş
G28 X0. Y0. Z0. ;
2. Sıfır noktasını doğrulamak için referans noktası dönüş kontrolü
; Sıfır noktasını doğrulamak için referans noktası dönüş kontrolü
G27 X0. Y0. ;
3. 2. referans noktasına dönüş
; 2. referans noktasına dönüş
G30 P2 Z0. ;
Kuru Çalıştırma Yürütme Prosedürü
Bu sıfıra dönüş G-kodlarını canlı üretim ortamında çalıştırmadan önce, operatörler koordinat güvenliğini doğrulamak amacıyla bir kuru çalıştırma (dry run) gerçekleştirmelidir. Adım adım şu prosedürü takip edin:
- Fiziksel Başlangıç Mesafesini Doğrulayın: Eksenin hızlanabilmesi ve servo sürücünün yeterli hareket alanına sahip olması için ekseni JOG modunda mekanik ev konumundan yeterince uzaklaştırın.
- Teşhis Değerlerini Kontrol Edin: Pals kodlayıcının tek turluk sinyalini yakalamak için gereken minimum 128 palslık konum sapması değerinin sıfıra dönüş esnasında aşılacağından emin olmak için DGN 300 teşhis kaydını izleyin.
- MDI Modunu Seçin: Fanuc kontrol ünitesini MDI (Manual Data Input) moduna alın ve
G28 X0. Y0. Z0.komutunu girin. - Sıfıra Dönüşü Başlatın: Cycle Start tuşuna basın. Eksen, ara koordinatlar üzerinden makine sıfır noktasına doğru yumuşak bir şekilde ilerlemelidir. Mutlak koordinatların sıfırlandığını onaylamak için HMI ekranını gözlemleyin.
- G27 ile Kontrol Edin: Referans noktası kontrolü yapmak için
G27 X0. Y0.komutunu programlayın. Eksenler fiziksel olarak sıfır noktasındaysa kontrolör işlemi başarıyla tamamlayacak ve hiçbir alarm vermeyecektir. - G30 ile İkincil Homing'i Test Edin: Z ekseninin 2. referans noktasına gitmesini komut etmek için
G30 P2 Z0.yazın. Taretin veya iş kafasının, parametrelerde tanımlanan ikincil takım değiştirme koordinatına hiçbir mekanik engel olmaksızın ulaştığını doğrulayın.
Hata Analizi
Bu tablo, Fanuc referans noktası dönüşlerine özgü temel alarmları, bunların tetiklenme koşullarını, operatör belirtilerini ve çözümlerini özetlemektedir. Eğer motor hala mutlak konum verilerini iletmekte başarısız oluyorsa, kontrolör daha geniş sürücü arızalarına işaret edebilir; bu durumlar SV0414 Digital Servo System Alarm sorun giderme kılavuzunda ele alınmıştır.
| Alarm Kodu | Tetiklenme Koşulu | Operatör Belirtisi / Sonucu | Kök Neden ve Pratik Çözüm |
|---|---|---|---|
| Alarm PS0090 REFERENCE RETURN INCOMPLETE | CNC, pals kodlayıcıdan gelen tek turluk referans sinyalini en az bir kez alamaz. Başlangıç noktası referans şalterine çok yakınsa, jog ilerlemesi çok yavaşsa veya hız DGN 300'deki 128 palslık konum sapmasını aşamayacak kadar düşükse tetiklenir. Ayrıca köpeksiz dönüşte referans noktası kurulmadan G28 komut edilirse de ortaya çıkar. | Eksen hareketi durur; ekranda PS0090 alarmı belirir; otomatik çevrim (NC Start) engellenir. | Başlangıç noktasını referans şalterinden uzağa taşıyın veya sıfıra dönüş ilerleme hızını artırın. Servo motoru elle en az bir tam tur döndürün, CNC ve servo sürücü gücünü tamamen kapatıp açın ve sıfırlamayı yeniden deneyin. |
| Alarm DS0300 APC ALARM: NEED REF RETURN | Mutlak konum dedektörü sıfır noktası ilişkisi kaybolmuştur ve yeniden kurulmalıdır (pil voltajının düşmesi, parametre 1869'un değişmesi gibi nedenlerle APZ biti 0'a düşmüştür). | Otomatik çalışma engellenir; mutlak konum verileri kaybolur; ekranda DS0300 alarmı görüntülenir. | Operatör sıfıra dönüş işlemi gerçekleştirmelidir. Motoru manuel olarak en az bir tam tur döndürün, CNC ve servo sürücünün gücünü kapatıp açın ve absolute referans koordinat sistemini kurmak için sıfıra dönüş döngüsünü çalıştırın. |
| Alarm ZRN IMPOSSIBLE (PULSE MISS) | SPC referans noktası oluşturma başarısızlığı alarmı. Sıfıra dönüş döngüsü esnasında pals kodlayıcının tek turluk sinyali yakalanamadığında tetiklenir. | Sıfıra dönüş kontrolü başarısız olur; ekranda ZRN IMPOSSIBLE veya PULSE MISS yazısı çıkar; otomatik çalışma engellenir. | Pals kodlayıcı veya yazılım sürümü hatası. Pals kodlayıcı bağlantılarını kontrol edin, optik cetveli veya enkoderi temizleyin ya da geri bildirim kablosunu değiştirin. |
Uygulama Notu
Z ekseni üzerinde bir makine kilidi (machine lock) veya ayna görüntüsü (mirror image) aktif durumdayken takım değiştirme çevriminin tetiklenmesi, yüksek hassasiyetli takım taretinin (turret) veya magazin donanımının mekanik bindirme yapmasına, işlenen parçanın anında hurdaya (scrap) ayrılmasına ve ağır iş mili hasarı sonucu yüksek maliyetli duruş sürelerine (downtime) yol açar. Hasarlı bir kesici takım nedeniyle otomatik operasyonlar acil olarak durdurulduğunda, operatörler genellikle programı hızlıca kurtarmak amacıyla P-tipi koordinat sistemi değişiklikleri ile programı kaldığı yerden başlatmaya çalışırlar. Ancak Fanuc kontrolörü, kontrolsüz eksen hareketlerini ve feci çarpışmaları engellemek için bu program yeniden başlatma girişimlerini otonom olarak bloke eder. Koordinat ofsetlerini sıfırlamak için tezgahı referansa göndermek isteyen bir operatör, homing döngüsünü referans şalterine çok yakın bir konumdan başlatırsa, servo sürücü DGN 300 teşhis kaydında gereken 128 palslık konum sapmasını biriktiremez. Pals kodlayıcı tek turluk referans sinyalini yakalayamadığı için sistem PS0090 Referans Dönüşü Tamamlanamadı alarmı ile çalışmayı durdurur. Güvenli bir kurtarma gerçekleştirmek için operatör manuel JOG moduna geçmeli, ekseni ev konumundan en az bir motor devri kadar uzaklaştırarak gerekli başlangıç marjını sağlamalı, motoru elle en az bir tur döndürmeli ve CNC ile servo amplifikatörün gücünü tamamen kapatıp açmalıdır.
İlişkili Komut Ağı
- G27: Eksenin fiziksel olarak sıfır noktasına ulaştığını, eksen hareketi başlatmadan kontrol etmek amacıyla programlanan referans noktası dönüş kontrol komutu.
- G28: Eksenleri bir ara koordinat noktası üzerinden makine sıfır noktasına göndermek için kullanılan birincil otomatik referans konumuna dönüş komutu.
- G29: G28 komutunda programlanan ara nokta üzerinden, eksenlerin iş parçası koordinat sistemindeki hedef konuma geri dönmesini sağlayan referans noktasından dönüş komutu.
- G30: Takım taretini veya iş tablasını önceden tanımlanmış ikincil takım değiştirme koordinatlarına taşımak için kullanılan 2., 3. ve 4. referans konumuna dönüş komutu.
- G30.1: Değişken ve kullanıcı tanımlı bir referans düzlemine sıfırlama yapılmasına imkan tanıyan yüzer (floating) referans noktasına dönüş komutu.
Sonuç
Referans dönüşü arızalarını tamamen ortadan kaldırmak ve yüksek maliyetli takım taretlerini mekanik hasarlardan korumak, pals kodlayıcı ivmelenme mesafelerine ve absolute koordinat parametrelerine tavizsiz uyum gösterilmesini gerektirir. Manuel homing işlemleri sırasında referans şalterlerine her zaman yeterli fiziksel yaklaşma mesafesi bırakmak, sistemin tek turluk referans sinyalini yakalaması için gereken 128 palslık kritik eşiği her zaman aşmasını güvenceye alır. Zayıflayan absolute enkoder yedekleme pillerinin, Parametre 1815 içindeki APZ biti sıfıra düşmeden önce periyodik olarak değiştirilmesi, koordinat referans gridinin kaybolmasını önler ve plansız duruş sürelerini (downtime) sıfıra indirir. Bu basit ama hayati önlemler, eksen bindirmelerinden kaynaklanan parça hurdalarını (scrap) engeller ve işletmenizin üretim verimliliğini maksimum düzeyde tutarak yüksek onarım maliyetlerinden tasarruf etmesini sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
Eksen fiziksel olarak referans şalterine ulaştığı halde Fanuc kontrol ünitesi neden hâlâ PS0090 alarmı veriyor?
Eksenin yavaşlama şalterine (deceleration dog) dokunması tek başına yeterli değildir; servo sürücünün şaltere çarpmadan önce DGN 300 teşhis kaydında en az 128 palslık bir konum sapması biriktirebilmesi gerekir. Başlangıç noktasının şaltere çok yakın olması veya jog hızının yavaşlığı bu birikimi engeller. **Eylem:** Ekseni manuel olarak ev konumundan en az 50 mm (veya motor milinin en az bir tam devri kadar) geriye çekip sıfıra dönüş hızını artırarak işlemi tekrarlayın.
Servo sürücü pilini değiştirdikten sonra ekranda kalan DS0300 APC alarmı nasıl tamamen temizlenir?
Pil değişimi sisteme gerekli elektrik gücünü sağlar ancak absolute enkoder ile makine koordinat sistemi arasındaki yazılımsal ilişki henüz kurulmamıştır. Bu senkronizasyonu tamamlamak için enkoderin fiziksel referans devrini kaydetmesi şarttır. **Eylem:** Eksen motor milini veya vidalı mili manuel olarak en az bir tam tur döndürün, ardından CNC kontrol ünitesini kapatıp açarak Parametre 1815 Bit 4 (APZ) değerinin otomatik olarak 1'e dönmesini sağlayın devredilen koordinat sıfırlama işlemini tamamlayın.
Hasarlı takım sonrasında tezgahın P-tipi koordinat sistemiyle başlatılmasının engellenmesi parça hurdasını nasıl önler?
Acil duruş veya çevrim kesintisi sonrasında koordinatlar senkronize edilmeden zorla yapılan program başlangıçları, taretin iş parçasına veya aynaya bindirmesine yol açar. Fanuc kontrolörü bu P-tipi koordinat üzerine yazma restarts işlemlerini bloke ederek takımı ve işlenen yarı mamulü koruma altına alır. **Eylem:** Çevrim kesintiye uğradığında asla doğrudan program restart denemeyin; ekseni JOG modunda güvenli bölgeye çekip G27/G28 ile koordinat bütünlüğünü doğruladıktan, takımı değiştirip ofsetini güncelledikten sonra programı güvenli bir bloktan yeniden başlatın.
Hala çözülmedi mi?
Bu makaledeki konuyu AI asistana doğal dilde sorabilirsin. Doğrulanmış kaynaklardan, halüsinasyon yok.

- CNC CARE Co-Founder (May 2025 - Present)
- Mitsubishi Electric NC Sales & Service Section Manager (2008 - 2025)
- Reis CNC Service Engineer (2003 - 2005)
- Ören Kalıp CNC Mold Line Team Leader (1999 - 2002)
25 yılı aşkın CNC makine sektörü deneyimimle, marka-bağımsız danışmanlık, mühendislik ve orijinal yedek parça hizmetleri sunduğumuz CNC CARE'in kurucu ortağı olarak faaliyetlerime devam ediyorum.
İlgili Makaleler
Bu konuyla ilgili diğer makaleler
G73 ve G83 Kademeli Delik Delme Çevrimleri: CNC Milling Rehberi
CNC milling makinelerinde G73 ve G83 kademeli delik delme çevrimlerini programlayın. Fanuc, Siemens ve Mitsubishi parametrelerini, alarmlarını ve kodlarını öğrenin.
G50.2 ve G51.2 Çoklu Köşe Tornalama: CNC Torna Spindle Senkronizasyonu
Fanuc, Siemens ve Mitsubishi kontrol ünitelerinde G50.2 ve G51.2 çoklu köşe tornalamayı öğrenin. Spindle senkronizasyonu, parametreler ve alarmları çözün.
G31 Skip Fonksiyonu ve CNC Prob Programlama: Fanuc, Siemens, Mitsubishi
Fanuc, Siemens ve Mitsubishi CNC'lerde G31 skip fonksiyonu ve prob programlamayı öğrenin. Çarpışmaları önleyin, alarmları çözün ve servo gecikmesini ayarlayın.
G07.1 Silindirik İnterpolasyon Rehberi: Fanuc, Siemens, Mitsubishi
Fanuc, Siemens ve Mitsubishi CNC ünitelerinde G07.1 silindirik interpolasyon çevrimini uygulayın. Hurda oranını azaltın ve duruş süresini sıfırlayın.